<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?> <?xml-stylesheet type="text/xsl" href="/static/taisho.xsl"?> <TEI xmlns:cb="http://www.cbeta.org/ns/1.0" xml:lang="lzh-Hans-HK" xml:id="X62n1184"> <teiHeader> <fileDesc> <titleStmt> <title>Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō, Electronic version, No. 1184 念<persName>佛</persName>百问</title> <title xml:lang="zh-Hans">卍新纂大日本续藏经数位版, No. 1184 念<persName>佛</persName>百问</title> <author>淸 悟开著</author> <respStmt> <resp>Electronic Version by</resp> <name>CBETA</name> </respStmt> </titleStmt> <editionStmt> <edition>XML TEI P5</edition> <respStmt xml:id="resp1"><resp>corrections</resp><name>orig</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp2"><resp>corrections</resp><name>CBETA</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp3"><resp>corrections</resp><name>CBETA.maha</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp4"><resp>corrections</resp><name>CBETA.ting</name></respStmt> </editionStmt> <extent>1卷</extent> <publicationStmt> <idno type="CBETA"> <idno type="canon">X</idno>.<idno type="vol">62</idno>.<idno type="no">1184</idno> </idno> <distributor> <name>中华电子<persName>佛</persName>典协会 (CBETA)</name> <address> <addrLine><email>service@cbeta.org</email></addrLine> </address> </distributor> <availability> <p>Available for non-commercial use when distributed with this header intact.</p> </availability> <date>2024-02-25 09:56:44 +0800</date> </publicationStmt> <sourceDesc> <bibl> <title level="s">Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō</title> <title level="s" xml:lang="zh-Hans">卍新纂大日本续藏经</title> <title level="m" xml:lang="zh-Hans">念<persName>佛</persName>百问</title> </bibl> </sourceDesc> </fileDesc> <encodingDesc> <projectDesc> <p xml:lang="en" cb:type="ly">Input by CBETA, OCR by CBETA</p> <p xml:lang="zh-Hans" cb:type="ly">CBETA 人工输入，CBETA 扫瞄辨识</p> </projectDesc> <editorialDecl> <punctuation resp="#resp1"><p>原书标点</p></punctuation> </editorialDecl> <tagsDecl> <namespace name="http://www.tei-c.org/ns/1.0"> <tagUsage gi="rdg"> <listWit> <witness xml:id="wit.cbeta">【CB】</witness> <witness xml:id="wit.orig">【卍续】</witness> </listWit> </tagUsage> </namespace> </tagsDecl> <charDecl> <char xml:id="CB02494"> <charName>CBETA CHARACTER CB02494</charName> <mapping cb:dec="985534" type="PUA">U+F09BE</mapping> <mapping type="unicode">U+47E6</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>跋</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[跳-兆+(乏-之+友)]</value></charProp></char> <char xml:id="CB15081"> <charName>CBETA CHARACTER CB15081</charName> <mapping cb:dec="998121" type="PUA">U+F3AE9</mapping> <mapping type="unicode">U+41FF</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>策</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[竺-二+束]</value></charProp></char> <char xml:id="CB15111"> <charName>CBETA CHARACTER CB15111</charName> <mapping cb:dec="998151" type="PUA">U+F3B07</mapping> <mapping type="normal_unicode">U+89B7</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>觑</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[覤-儿+丘]</value></charProp></char> </charDecl> </encodingDesc> <profileDesc> <langUsage> <language ident="en">English</language> <language ident="zh-Hans">Chinese (Traditional)</language> </langUsage> </profileDesc> <revisionDesc> <change when="2013-05-20"> <name>CW</name><name>Ray Chou 周邦信</name>P4 to P5 conversion by p4top5a.py, intended for publication </change> <change when="2005-07-04T09:38:26"> Zhou Bang-Xin (ed.) Created initial TEI XML version with BASICX.BAT </change> </revisionDesc> </teiHeader> <text><body> <milestone unit="juan" n="1"/> <pb ed="X" xml:id="X62.1184.0355b" n="0355b"/> <lb ed="X" n="0355b01"/> <lb ed="X" n="0355b02"/> <lb ed="X" n="0355b03"/> <lb ed="X" n="0355b04"/> <lb ed="X" n="0355b05"/><cb:div type="xu"><cb:mulu type="序" level="1">No. 1184-A 序</cb:mulu><head>No. 1184-A <lb ed="X" n="0355b06"/><lb ed="R109" n="0798a01"/> 序</head> <lb ed="X" n="0355b07"/> <lb ed="X" n="0355b08"/><lb ed="R109" n="0798a02"/><p xml:id="pX62p0355b0801">一念念<persName>佛</persName>。全念是<persName>佛</persName>。是则名为自性弥陀。观想西方。 <lb ed="X" n="0355b09"/><lb ed="R109" n="0798a03"/>依正在观。是则名为唯心净土。随其心净。则<persName>佛</persName>土净。 <lb ed="X" n="0355b10"/><lb ed="R109" n="0798a04"/>如是如是。一切众生。全性迷倒。弥陀安在。全心逐境。 <lb ed="X" n="0355b11"/><lb ed="R109" n="0798a05"/>净土何存。虽具性德。未经修治。三细六粗之所埋没。 <lb ed="X" n="0355b12"/><lb ed="R109" n="0798a06"/>自昧衣珠。流浪六趣。<persName>如来</persName>说为可怜愍者。世间富贵。 <lb ed="X" n="0355b13"/><lb ed="R109" n="0798a07"/>人天福报。尙顺勤苦。且难称心。岂况出世了脱生死。 <lb ed="X" n="0355b14"/><lb ed="R109" n="0798a08"/>既生希望。又畏勤修。空言性德。自诳诳人。腊月三十。 <lb ed="X" n="0355b15"/><lb ed="R109" n="0798a09"/>悔之何及。若夫既信此门。又肯修习。少见契经。动生 <lb ed="X" n="0355b16"/><lb ed="R109" n="0798a10"/>曲见。如斯之类。其又实繁。当天台时。<anchor xml:id="nkr_note_add_0355b1601" n="0355b1601"/><anchor xml:id="beg0355b1601" n="0355b1601"/>已<anchor xml:id="end0355b1601"/>论十疑。迨师 <lb ed="X" n="0355b17"/><lb ed="R109" n="0798a11"/>子林。又加或问。像季末法。障病斯多。受<persName>佛</persName>密付。诸大 <lb ed="X" n="0355b18"/><lb ed="R109" n="0798a12"/>菩萨。随时启闢。随根救疗。智者天如。皆其人矣。亦越 <lb ed="X" n="0355b19"/><lb ed="R109" n="0798a13"/>于今。又数百载。善根益薄。障执愈增。偶有发心。难逢 <lb ed="X" n="0355b20"/><lb ed="R109" n="0798a14"/>善导。水雲道人。深穷教海。義括三宗。直透禅源。灯该 <lb ed="X" n="0355b21"/><lb ed="R109" n="0798a15"/>五葉。而接引三根。唯宏净土。省庵近法。雲栖远宗。爰 <lb ed="X" n="0355b22"/><lb ed="R109" n="0798a16"/>是先有九祖之述。至于機宜普被。宗教兼摄。初学可 <lb ed="X" n="0355b23"/><lb ed="R109" n="0798a17"/>企。久修必循。唯此念<persName>佛</persName>百问一卷。中边皆甜。始终俱 <lb ed="X" n="0355b24"/><lb ed="R109" n="0798a18"/>彻。既简而该。亦深而浅。扫去唯心。不言自性。竟认权 <pb ed="X" xml:id="X62.1184.0355c" n="0355c"/> <lb ed="X" n="0355c01"/><lb ed="R109" n="0798b01"/>乘。匪泥实故。尤为从上尊宿未经开阐。所以者何。执 <lb ed="X" n="0355c02"/><lb ed="R109" n="0798b02"/>理性者。多废事修。反误生西。著事相者。不弃有为。无 <lb ed="X" n="0355c03"/><lb ed="R109" n="0798b03"/>碍直往。认作权教。方便施设。径中之径。显<persName>佛</persName>垂慈。益 <lb ed="X" n="0355c04"/><lb ed="R109" n="0798b04"/>觉亲切。若此指示。洵乎莲宗宝筏。净土指归。一口吐 <lb ed="X" n="0355c05"/><lb ed="R109" n="0798b05"/>尽。一字不留者矣。读者果能心悦诚服。如说精进。慈 <lb ed="X" n="0355c06"/><lb ed="R109" n="0798b06"/>尊决定。遥为摄受。八德池中。必生莲花。神化形迁。定 <lb ed="X" n="0355c07"/><lb ed="R109" n="0798b07"/>当托质。唯我道人。证明非妄。末学小子。沐手焚香。顶 <lb ed="X" n="0355c08"/><lb ed="R109" n="0798b08"/>礼展读。赞歎无<anchor xml:id="nkr_note_add_0355c0801" n="0355c0801"/><anchor xml:id="beg0355c0801" n="0355c0801"/>已<anchor xml:id="end0355c0801"/>。十疑或问。莲池寸香。滴髓真传。如 <lb ed="X" n="0355c09"/><lb ed="R109" n="0798b09"/>是如是。是书所在。<persName>佛</persName>祖护念。有缘遇此。当廣流佈。散 <lb ed="X" n="0355c10"/><lb ed="R109" n="0798b10"/>诸香花。而供养之。</p> <lb ed="X" n="0355c11"/><lb ed="R109" n="0798b11"/><p xml:id="pX62p0355c1101">道光五年仲冬朔月 净业学人江沅拜撰</p></cb:div> <lb ed="X" n="0355c12"/> <lb ed="X" n="0355c13"/><cb:div type="xu"><cb:mulu type="序" level="1">No. 1184-B 自序</cb:mulu><head>No. 1184-B <lb ed="X" n="0355c14"/><lb ed="R109" n="0798b13"/> 自序</head> <lb ed="X" n="0355c15"/> <lb ed="X" n="0355c16"/><lb ed="R109" n="0798b14"/><p xml:id="pX62p0355c1601">书名念<persName>佛</persName>百问者何。夫有问必有答。不言答者。答摄 <lb ed="X" n="0355c17"/><lb ed="R109" n="0798b15"/>问中。省文也。为数百。而所谈皆念<persName>佛</persName>之事。故名念<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0355c18"/><lb ed="R109" n="0798b16"/>百问焉。或谓曰。斯果彼问而君答之乎。余良久曰。此 <lb ed="X" n="0355c19"/><lb ed="R109" n="0798b17"/>虽从我这裡出。然我但知其皆谈念<persName>佛</persName>之事。不复忆 <lb ed="X" n="0355c20"/><lb ed="R109" n="0798b18"/>其果彼问而我答。抑我问而彼答之也。其彼我虽茫 <lb ed="X" n="0355c21"/><lb ed="R109" n="0799a01"/>然弗知。而所谈念<persName>佛</persName>事。历历在兹。姑请净业之士。用 <lb ed="X" n="0355c22"/><lb ed="R109" n="0799a02"/>心于念<persName>佛</persName>者。观而思之。或可以为萤光之一助。则是 <lb ed="X" n="0355c23"/><lb ed="R109" n="0799a03"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0355c2301" n="0355c2301"/><anchor xml:id="beg0355c2301" n="0355c2301"/>已<anchor xml:id="end0355c2301"/>。</p> <lb ed="X" n="0355c24"/><lb ed="R109" n="0799a04"/><p xml:id="pX62p0355c2401">道光五年岁次乙酉夏六月朔古吴後学悟开书</p></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X62.1184.0356a" n="0356a"/> <lb ed="X" n="0356a01"/> <lb ed="X" n="0356a02"/> <lb ed="X" n="0356a03"/> <lb ed="X" n="0356a04"/><lb ed="R109" n="0799a06"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">例言四则</cb:mulu><head>例言四则</head> <lb ed="X" n="0356a05"/><lb ed="R109" n="0799a07"/><list><item xml:id="itemX62p0356a0501"><anchor xml:id="nkr_note_add_0356a0501" n="0356a0501"/><anchor xml:id="beg0356a0501" n="0356a0501"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0356a0501"/>是书多为在家念<persName>佛</persName>修行者发。直达心源。痛扫支 <lb ed="X" n="0356a06"/><lb ed="R109" n="0799a08"/>離迂曲。好心学道之士。愿加参会。而区区亦用自 <lb ed="X" n="0356a07"/><lb ed="R109" n="0799a09"/>警云。</item> <lb ed="X" n="0356a08"/><lb ed="R109" n="0799a10"/><item xml:id="itemX62p0356a0801"><anchor xml:id="nkr_note_add_0356a0801" n="0356a0801"/><anchor xml:id="beg0356a0801" n="0356a0801"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0356a0801"/>此就当时片刻之语。只归明白晓畅。不求廣说。</item> <lb ed="X" n="0356a09"/><lb ed="R109" n="0799a11"/><item xml:id="itemX62p0356a0901"><anchor xml:id="nkr_note_add_0356a0901" n="0356a0901"/><anchor xml:id="beg0356a0901" n="0356a0901"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0356a0901"/>但为在家说者。自揣薄德。未敢冒昧渎听于同侣。 <lb ed="X" n="0356a10"/><lb ed="R109" n="0799a12"/>然内有可通之处。愿鉴诸</item> <lb ed="X" n="0356a11"/><lb ed="R109" n="0799a13"/><item xml:id="itemX62p0356a1101"><anchor xml:id="nkr_note_add_0356a1101" n="0356a1101"/><anchor xml:id="beg0356a1101" n="0356a1101"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0356a1101"/>明眼上士。惠我教益。于中错谬。幸垂斥正。</item></list></cb:div> <lb ed="X" n="0356a12"/> <lb ed="X" n="0356a13"/><cb:docNumber>No. 1184</cb:docNumber> <lb ed="X" n="0356a14"/><lb ed="R109" n="0799b01"/><cb:juan fun="open" n="1"><cb:mulu type="卷" n="1"/><cb:jhead>念<persName>佛</persName>百问</cb:jhead></cb:juan> <lb ed="X" n="0356a15"/> <lb ed="X" n="0356a16"/><lb ed="R109" n="0799b02"/><byline cb:type="author">淸雲间莲花庵後学沙门 悟开 著</byline> <lb ed="X" n="0356a17"/><lb ed="R109" n="0799b03"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">念<persName>佛</persName>百问</cb:mulu><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0356a1701">净土法门。不落偏径。如何正说<note place="inline">一</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0356a18"/><lb ed="R109" n="0799b04"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0356a1801">此门法道。一切根器齐收。门庭施设。宜乎彻上彻下。 <lb ed="X" n="0356a19"/><lb ed="R109" n="0799b05"/>五教全该。彻上以被上根。彻下以接下根。信行愿。所 <lb ed="X" n="0356a20"/><lb ed="R109" n="0799b06"/>谓资粮。经律论。皆为助行。要其所归。总不可離却净 <lb ed="X" n="0356a21"/><lb ed="R109" n="0799b07"/>土三经。如是立说。是名正说。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0356a22"/><lb ed="R109" n="0799b08"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0356a2201">自古及今。东土大善知识。阐扬净业正说者是谁 <lb ed="X" n="0356a23"/><lb ed="R109" n="0799b09"/><note place="inline">二</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0356a24"/><lb ed="R109" n="0799b10"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0356a2401">正说有二。一者全体大用。通途正说。二者一事一理。 <pb ed="X" xml:id="X62.1184.0356b" n="0356b"/> <lb ed="X" n="0356b01"/><lb ed="R109" n="0799b11"/>逗機正说。古今大善知识。不可勝计。其所著述。多<anchor xml:id="nkr_note_add_0356b0101" n="0356b0101"/><anchor xml:id="beg0356b0101" n="0356b0101"/>已<anchor xml:id="end0356b0101"/> <lb ed="X" n="0356b02"/><lb ed="R109" n="0799b12"/>散亡。今所存者不肖披览甚寡。唯就见闻。其雲栖弥 <lb ed="X" n="0356b03"/><lb ed="R109" n="0799b13"/>陀疏抄。是全体大用。通途正说。如天台十疑。天如或 <lb ed="X" n="0356b04"/><lb ed="R109" n="0799b14"/>问等。皆是一事一理。逗機正说。净业行人最关紧要。 <lb ed="X" n="0356b05"/><lb ed="R109" n="0799b15"/>切须求阅而玩味焉。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0356b06"/><lb ed="R109" n="0799b16"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0356b0601">妙宗钞。用三观释。钝根难入。其亦偏说乎<note place="inline">三</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0356b07"/><lb ed="R109" n="0799b17"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0356b0701">观法高深幽远。非用天台三观。不足以彰圆妙。是正 <lb ed="X" n="0356b08"/><lb ed="R109" n="0799b18"/>说。非偏说也。若钝根难入者。可长诵观经。诵之熟。思 <lb ed="X" n="0356b09"/><lb ed="R109" n="0800a01"/>之熟。随其经文而想见之。虽不开慧性。不成观道。亦 <lb ed="X" n="0356b10"/><lb ed="R109" n="0800a02"/>是粗浅学观之一法。但止要诵观经想观经。不得在 <lb ed="X" n="0356b11"/><lb ed="R109" n="0800a03"/>观经外。加一字讲究。就在经中。不得妄性议论。不依 <lb ed="X" n="0356b12"/><lb ed="R109" n="0800a04"/>此说。恐入邪魔。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0356b13"/><lb ed="R109" n="0800a05"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0356b1301">观想之圆妙。与持名中理一心。相去幾何<note place="inline">四</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0356b14"/><lb ed="R109" n="0800a06"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0356b1401">同一不可思议。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0356b15"/><lb ed="R109" n="0800a07"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0356b1501">观经下品。持名往生。此等持名。到何境界<note place="inline">五</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0356b16"/><lb ed="R109" n="0800a08"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0356b1601">到事一心境界。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0356b17"/><lb ed="R109" n="0800a09"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0356b1701">不到事一心。还得往生否<note place="inline">六</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0356b18"/><lb ed="R109" n="0800a10"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0356b1801">不到事一心。难以往生。何以知之。阿弥陀经云。一心 <lb ed="X" n="0356b19"/><lb ed="R109" n="0800a11"/>不乱。其人临命终时。阿弥陀<persName>佛</persName>与诸圣众。现在其前。 <lb ed="X" n="0356b20"/><lb ed="R109" n="0800a12"/>是人终时。心不顚倒。即得往生阿弥陀<persName>佛</persName><name role="" type="person">极乐国</name>土。 <lb ed="X" n="0356b21"/><lb ed="R109" n="0800a13"/>心不顚倒。一心不乱。虽不能理一心。亦须事一心也 <lb ed="X" n="0356b22"/><lb ed="R109" n="0800a14"/>明甚。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0356b23"/><lb ed="R109" n="0800a15"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0356b2301">念<persName>佛</persName>时总有杂想。何能一心<note place="inline">七</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0356b24"/><lb ed="R109" n="0800a16"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0356b2401">若肯长看无量寿经。静坐思惟。保管渐得一心。</p></sp></cb:dialog> <pb ed="X" xml:id="X62.1184.0356c" n="0356c"/> <lb ed="X" n="0356c01"/><lb ed="R109" n="0800a17"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0356c0101">观经云。欲生彼国者。当修三福。又云。如此三事。名 <lb ed="X" n="0356c02"/><lb ed="R109" n="0800a18"/>为净业。又云。此三种业。乃是过去。未来。现在。三世 <lb ed="X" n="0356c03"/><lb ed="R109" n="0800b01"/>诸<persName>佛</persName>。净业正因。據此。<anchor xml:id="nkr_note_add_0356c0301" n="0356c0301"/><anchor xml:id="beg0356c0301" n="0356c0301"/>已<anchor xml:id="end0356c0301"/>是净业正因。不必更求观 <lb ed="X" n="0356c04"/><lb ed="R109" n="0800b02"/>法可乎<note place="inline">八</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0356c05"/><lb ed="R109" n="0800b03"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0356c0501">此经正旨。归在十六观门。所云净业正因者。正是偏 <lb ed="X" n="0356c06"/><lb ed="R109" n="0800b04"/>正之正。非正助之正。犹言如此三福。为净业中真正 <lb ed="X" n="0356c07"/><lb ed="R109" n="0800b05"/>之因。不是偏邪之因也。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0356c08"/><lb ed="R109" n="0800b06"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0356c0801">观经是心作<persName>佛</persName>。是心是<persName>佛</persName>。其意云何<note place="inline">九</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0356c09"/><lb ed="R109" n="0800b07"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0356c0901">作者。修也。言是心修<persName>佛</persName>道。是心本是<persName>佛</persName>也。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0356c10"/><lb ed="R109" n="0800b08"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0356c1001">既本是<persName>佛</persName>。何假修为。所以无心合道。道在是焉。起 <lb ed="X" n="0356c11"/><lb ed="R109" n="0800b09"/>念兴修。修滋妄耳<note place="inline">十</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0356c12"/><lb ed="R109" n="0800b10"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0356c1201">不修到十分田地。安得无心合道。道在是焉耶。修而 <lb ed="X" n="0356c13"/><lb ed="R109" n="0800b11"/>滋妄。修成妄灭。不修而妄。妄妄无穷。思之。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0356c14"/><lb ed="R109" n="0800b12"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0356c1401">观经云。于现身中得念<persName>佛</persName>三昧。云何为念<persName>佛</persName>三昧 <lb ed="X" n="0356c15"/><lb ed="R109" n="0800b13"/><note place="inline">十一</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0356c16"/><lb ed="R109" n="0800b14"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0356c1601">梵语三昧。此云正定。亦云正受。念<persName>佛</persName>三昧者。思专想 <lb ed="X" n="0356c17"/><lb ed="R109" n="0800b15"/>寂。智与理冥。欲人易晓。复作一说。念即<persName>佛</persName>。<persName>佛</persName>即念。念 <lb ed="X" n="0356c18"/><lb ed="R109" n="0800b16"/><persName>佛</persName>一如。亦无念<persName>佛</persName>之相可得。是名念<persName>佛</persName>三昧。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0356c19"/><lb ed="R109" n="0800b17"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0356c1901">观经无量寿<persName>佛</persName>。身高六十万亿那由他恒河沙由 <lb ed="X" n="0356c20"/><lb ed="R109" n="0800b18"/>旬。如何观法<note place="inline">十二</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0356c21"/><lb ed="R109" n="0801a01"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0356c2101">自他相亡。如说而观。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0356c22"/><lb ed="R109" n="0801a02"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0356c2201">弥陀疏抄。何以谓之通途正说<note place="inline">十三</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0356c23"/><lb ed="R109" n="0801a03"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0356c2301">不矫不枉。无黨无偏。中正和平。独明厥旨。谓之通途 <lb ed="X" n="0356c24"/><lb ed="R109" n="0801a04"/>正说。</p></sp></cb:dialog> <pb ed="X" xml:id="X62.1184.0357a" n="0357a"/> <lb ed="X" n="0357a01"/><lb ed="R109" n="0801a05"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0357a0101">十疑或问。何以谓之一事一理逗機正说<note place="inline">十四</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0357a02"/><lb ed="R109" n="0801a06"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0357a0201">初欲起信。尙具疑情。十疑论。剖明所以。令其豁然无 <lb ed="X" n="0357a03"/><lb ed="R109" n="0801a07"/>滞。参禅人。或稍知光影。即轻藐莲宗。皆由不明<persName>佛</persName>理。 <lb ed="X" n="0357a04"/><lb ed="R109" n="0801a08"/>误入狂痴。天如和尙痛下楗槌。击开迷网。专为一类 <lb ed="X" n="0357a05"/><lb ed="R109" n="0801a09"/>之機。发明正旨。谓之一事一理。逗機正说。此二者。最 <lb ed="X" n="0357a06"/><lb ed="R109" n="0801a10"/>关紧要。故特标出耳。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0357a07"/><lb ed="R109" n="0801a11"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0357a0701">修行之<anchor xml:id="nkr_note_add_0357a0701" n="0357a0701"/><anchor xml:id="beg0357a0701" n="0357a0701"/>士<anchor xml:id="end0357a0701"/>。得何等气质。易于入道<note place="inline">十五</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0357a08"/><lb ed="R109" n="0801a12"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0357a0801">刚健中正纯粹。此等气质。堪作法器。刚能荷担阿耨 <lb ed="X" n="0357a09"/><lb ed="R109" n="0801a13"/>多罗三藐三菩提。健能为法为人。中则不落偏径。正 <lb ed="X" n="0357a10"/><lb ed="R109" n="0801a14"/>则不生邪思。昔日临济初入道。亲近黄<anchor xml:id="nkr_note_add_0357a1001" n="0357a1001"/><anchor xml:id="beg0357a1001" n="0357a1001"/>蘗<anchor xml:id="end0357a1001"/>。睦州见其 <lb ed="X" n="0357a11"/><lb ed="R109" n="0801a15"/>行业纯一。令问黄<anchor xml:id="nkr_note_add_0357a1101" n="0357a1101"/><anchor xml:id="beg0357a1101" n="0357a1101"/>蘗<anchor xml:id="end0357a1101"/><persName>佛</persName>法大意。临济三度吃棒。旋于 <lb ed="X" n="0357a12"/><lb ed="R109" n="0801a16"/>大愚言下。悟彻<persName>佛</persName>法无多子。当知此时大悟。皆从平 <lb ed="X" n="0357a13"/><lb ed="R109" n="0801a17"/>日行业纯一中来。若非行业纯一。虽有百千黄<anchor xml:id="nkr_note_add_0357a1301" n="0357a1301"/><anchor xml:id="beg0357a1301" n="0357a1301"/>蘗<anchor xml:id="end0357a1301"/>大 <lb ed="X" n="0357a14"/><lb ed="R109" n="0801a18"/>愚。安能大悟耶。而临济之行业纯一。亦由气质之纯 <lb ed="X" n="0357a15"/><lb ed="R109" n="0801b01"/>粹所致。儒书云。颜子深潜纯粹。故为孔门高弟。况<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0357a16"/><lb ed="R109" n="0801b02"/>门法器。安可反逊于此。古今称大善知识者。宗门如 <lb ed="X" n="0357a17"/><lb ed="R109" n="0801b03"/><name role="" type="person">马祖</name>百丈等。教下如淸凉天台等。净土如莲宗九祖 <lb ed="X" n="0357a18"/><lb ed="R109" n="0801b04"/>等。皆刚健中正纯粹者也。然此且就世谛而论。小而 <lb ed="X" n="0357a19"/><lb ed="R109" n="0801b05"/>言之耳。其实大智慧根。光明彻乎边表。岂可言说。我 <lb ed="X" n="0357a20"/><lb ed="R109" n="0801b06"/>等後生小子。志求大道者。敢弗勉旃。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0357a21"/><lb ed="R109" n="0801b07"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0357a2101">门庭卓立。高不可攀。浅质庸流。望崖而退。安所谓 <lb ed="X" n="0357a22"/><lb ed="R109" n="0801b08"/>三根普被<note place="inline">十六</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0357a23"/><lb ed="R109" n="0801b09"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0357a2301">大凡学道。当先知至理。犹儒家修德讲学。当先知得 <lb ed="X" n="0357a24"/><lb ed="R109" n="0801b10"/>尧舜禹汤文武周公孔子之所以为尧舜禹汤文武 <pb ed="X" xml:id="X62.1184.0357b" n="0357b"/> <lb ed="X" n="0357b01"/><lb ed="R109" n="0801b11"/>周公孔子。然後一步一步学将去。纵不成圣。即成贤。 <lb ed="X" n="0357b02"/><lb ed="R109" n="0801b12"/>不成贤。即成大儒。随其学力浅深。皆不失为圣门弟 <lb ed="X" n="0357b03"/><lb ed="R109" n="0801b13"/>子。今念<persName>佛</persName>人。当先知得阿弥陀<persName>佛</persName>本愿功德。又知得 <lb ed="X" n="0357b04"/><lb ed="R109" n="0801b14"/>历祖高风。然後一步一步行将去。不得十分成就。即 <lb ed="X" n="0357b05"/><lb ed="R109" n="0801b15"/>七八五六。乃至一二分。亦随其学力浅深。皆得名为 <lb ed="X" n="0357b06"/><lb ed="R109" n="0801b16"/>净业成就。既成就<anchor xml:id="nkr_note_add_0357b0601" n="0357b0601"/><anchor xml:id="beg0357b0601" n="0357b0601"/>已<anchor xml:id="end0357b0601"/>。皆得往生。既往生<anchor xml:id="nkr_note_add_0357b0602" n="0357b0602"/><anchor xml:id="beg0357b0602" n="0357b0602"/>已<anchor xml:id="end0357b0602"/>。皆得不退。 <lb ed="X" n="0357b07"/><lb ed="R109" n="0801b17"/>皆得直至无上菩提。何曾不是三根普被哉。彼望崖 <lb ed="X" n="0357b08"/><lb ed="R109" n="0801b18"/>而退者。不足以语信心人也。信且不真。<persName>佛</persName>亦无可如 <lb ed="X" n="0357b09"/><lb ed="R109" n="0802a01"/>何。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0357b10"/><lb ed="R109" n="0802a02"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0357b1001">一二分成就。皆得往生。何故认真念<persName>佛</persName>二三十年。 <lb ed="X" n="0357b11"/><lb ed="R109" n="0802a03"/>临终时。瑞应罕闻。岂如是之久。尙未成就一二分 <lb ed="X" n="0357b12"/><lb ed="R109" n="0802a04"/>乎<note place="inline">十七</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0357b13"/><lb ed="R109" n="0802a05"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0357b1301">良由认真念<persName>佛</persName>。不是认正念<persName>佛</persName>。何也。或以切实正法 <lb ed="X" n="0357b14"/><lb ed="R109" n="0802a06"/>相告。因不顺我怀。即不入其耳。或以虚华无益相闻。 <lb ed="X" n="0357b15"/><lb ed="R109" n="0802a07"/>因恰合我意。即期在必行。不求正法。但任<anchor xml:id="nkr_note_add_0357b1501" n="0357b1501"/><anchor xml:id="beg0357b1501" n="0357b1501"/>己<anchor xml:id="end0357b1501"/>情。因而 <lb ed="X" n="0357b16"/><lb ed="R109" n="0802a08"/>逐浪随波。一生热闹。所谓担麻弃金。唐丧光阴者矣。 <lb ed="X" n="0357b17"/><lb ed="R109" n="0802a09"/>若欲一二分净业成就。于兹亟宜猛省。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0357b18"/><lb ed="R109" n="0802a10"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0357b1801">古人谓念<persName>佛</persName>不碍参禅。参禅不碍念<persName>佛</persName>。又有谓念 <lb ed="X" n="0357b19"/><lb ed="R109" n="0802a11"/><persName>佛</persName>碍参禅。参禅碍念<persName>佛</persName>。究竟如何<note place="inline">十八</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0357b20"/><lb ed="R109" n="0802a12"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0357b2001">法有二门。理无二致。指理言不碍。指法言碍。但理待 <lb ed="X" n="0357b21"/><lb ed="R109" n="0802a13"/>悟後而明。法即现前所用。法者。方法也。方法即无两 <lb ed="X" n="0357b22"/><lb ed="R109" n="0802a14"/>般。心无二用。故言碍。归源性无二。故言不碍。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0357b23"/><lb ed="R109" n="0802a15"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0357b2301">利根当参禅。钝根当念<persName>佛</persName>是否<note place="inline">十九</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0357b24"/><lb ed="R109" n="0802a16"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0357b2401">参禅与念<persName>佛</persName>。各从其志可也。若以利钝配定。是何言 <pb ed="X" xml:id="X62.1184.0357c" n="0357c"/> <lb ed="X" n="0357c01"/><lb ed="R109" n="0802a17"/>欤。志气坚勇。钝亦能悟。体究念<persName>佛</persName>。非利不成。若说祖 <lb ed="X" n="0357c02"/><lb ed="R109" n="0802a18"/>师门下。专接上根。愚夫愚妇。皆会念<persName>佛</persName>。此一往之词 <lb ed="X" n="0357c03"/><lb ed="R109" n="0802b01"/>耳。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0357c04"/><lb ed="R109" n="0802b02"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0357c0401">参禅悟後。与<persName>佛</persName>齐肩。念<persName>佛</persName>往生。不脱生死。然否<note place="inline">二十</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0357c05"/><lb ed="R109" n="0802b03"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0357c0501">悟後尙待进修。为有业识流注未净。沩山和尙言之 <lb ed="X" n="0357c06"/><lb ed="R109" n="0802b04"/>详矣。只闻<name role="" type="person">极乐世界</name>莲花中生。不闻<name role="" type="person">极乐世界</name>莲花 <lb ed="X" n="0357c07"/><lb ed="R109" n="0802b05"/>中死。莲池大师言之尽矣。嗟乎。不具正知见。又不明 <lb ed="X" n="0357c08"/><lb ed="R109" n="0802b06"/>典章。有如此误。愼之哉。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0357c09"/><lb ed="R109" n="0802b07"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0357c0901">中峰云禅者净土之禅。净土者禅之净土。何谓也 <lb ed="X" n="0357c10"/><lb ed="R109" n="0802b08"/><note place="inline">二十一</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0357c11"/><lb ed="R109" n="0802b09"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0357c1101">梵语禅那。此云静虑。即虑而静是定。即静而虑是慧。 <lb ed="X" n="0357c12"/><lb ed="R109" n="0802b10"/>所云禅者。定慧耳。净土法门。亦资定慧。禅与净土二 <lb ed="X" n="0357c13"/><lb ed="R109" n="0802b11"/>名虽异。其定慧一也。犹云定慧者。净土之定慧。净土 <lb ed="X" n="0357c14"/><lb ed="R109" n="0802b12"/>者。定慧之净土。中峰此语。盖<g ref="#CB15081">策</g>净业而进定慧之功。 <lb ed="X" n="0357c15"/><lb ed="R109" n="0802b13"/>诫参徒而开净土之行。乃禅净双修语也。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0357c16"/><lb ed="R109" n="0802b14"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0357c1601">禅净双修。要分前後。还是一时<note place="inline">二十二</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0357c17"/><lb ed="R109" n="0802b15"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0357c1701">达摩宗旨。超越教乘。不同四禅八定。所以古人道。这 <lb ed="X" n="0357c18"/><lb ed="R109" n="0802b16"/>个尙不与教乘合。何况儒书。是知应分前後。若先参 <lb ed="X" n="0357c19"/><lb ed="R109" n="0802b17"/>禅见性。而更修净业。最为顺理。古来宗门龙象。幷宏 <lb ed="X" n="0357c20"/><lb ed="R109" n="0802b18"/>净业者。皆如此。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0357c21"/><lb ed="R109" n="0803a01"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0357c2101">天衣云。生则决定生。去则实不去。何谓也<note place="inline">二十三</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0357c22"/><lb ed="R109" n="0803a02"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0357c2201">净土往生。<persName>佛</persName>无虚语。故云生则决定生。若了弥陀即 <lb ed="X" n="0357c23"/><lb ed="R109" n="0803a03"/>本性。本性即弥陀。而<persName>如来</persName>者。无所从来。亦无所去。故 <lb ed="X" n="0357c24"/><lb ed="R109" n="0803a04"/>云去则实不去。此理事幷擧。权实双彰语也。</p></sp></cb:dialog> <pb ed="X" xml:id="X62.1184.0358a" n="0358a"/> <lb ed="X" n="0358a01"/><lb ed="R109" n="0803a05"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0358a0101">净土法门。每称禅观。是何等禅耶<note place="inline">二十四</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0358a02"/><lb ed="R109" n="0803a06"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0358a0201">非达摩禅。亦非四禅八定禅。所云禅者。乃体究念<persName>佛</persName>。 <lb ed="X" n="0358a03"/><lb ed="R109" n="0803a07"/>即持名中理持工夫。然持名至理一心之极。达摩禅。 <lb ed="X" n="0358a04"/><lb ed="R109" n="0803a08"/>四禅八定。非二致也。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0358a05"/><lb ed="R109" n="0803a09"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0358a0501">禅净双修。宜先禅後净。前<anchor xml:id="nkr_note_add_0358a0501" n="0358a0501"/><anchor xml:id="beg0358a0501" n="0358a0501"/>已<anchor xml:id="end0358a0501"/>闻命。<anchor xml:id="nkr_note_add_0358a0502" n="0358a0502"/><anchor xml:id="beg0358a0502" n="0358a0502"/>但<anchor xml:id="end0358a0502"/>何以不可齐 <lb ed="X" n="0358a06"/><lb ed="R109" n="0803a10"/>修。其有说乎<note place="inline">二十五</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0358a07"/><lb ed="R109" n="0803a11"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0358a0701">念<persName>佛</persName>不怕取相。参禅先要離相。取与離。难以幷行修 <lb ed="X" n="0358a08"/><lb ed="R109" n="0803a12"/>习。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0358a09"/><lb ed="R109" n="0803a13"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0358a0901">滞名著相。未離妄缘。达士所讥。良由是矣<note place="inline">二十六</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0358a10"/><lb ed="R109" n="0803a14"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0358a1001">念阿弥陀<persName>佛</persName>正觉圆满之名。观<name role="" type="person">极乐世界</name>淸净莊严 <lb ed="X" n="0358a11"/><lb ed="R109" n="0803a15"/>之相。如此滞著。只怕未能切实。果能切实。则世间种 <lb ed="X" n="0358a12"/><lb ed="R109" n="0803a16"/>种幻化妄缘。自当远離。正是捨妄归真之法。偝尘合 <lb ed="X" n="0358a13"/><lb ed="R109" n="0803a17"/>觉之方。况此取相離相。皆是入门方便。譬若心欲到 <lb ed="X" n="0358a14"/><lb ed="R109" n="0803a18"/>家。不从其门而入。还能到家否。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0358a15"/><lb ed="R109" n="0803b01"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0358a1501">每见古德指示念<persName>佛</persName>之间。<g ref="#CB15111">觑</g>个是谁。与参话头相 <lb ed="X" n="0358a16"/><lb ed="R109" n="0803b02"/>似。又云自问阿那个是本性阿弥陀。其法如此<note place="inline">廿七</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0358a17"/><lb ed="R109" n="0803b03"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0358a1701">此是後代师家变法。幷非<persName>佛</persName>说净业正旨。在师家意 <lb ed="X" n="0358a18"/><lb ed="R109" n="0803b04"/>中欲人悟明本性。然间看谁字尙可。若自问阿那个 <lb ed="X" n="0358a19"/><lb ed="R109" n="0803b05"/>是本性阿弥陀。未免引起识情凑泊之弊。近时为师 <lb ed="X" n="0358a20"/><lb ed="R109" n="0803b06"/>者迁就学人尤甚。作家宗师。决不如是。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0358a21"/><lb ed="R109" n="0803b07"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0358a2101">学者皆称参禅能悟。念<persName>佛</persName>不能悟。故知念<persName>佛</persName>不及 <lb ed="X" n="0358a22"/><lb ed="R109" n="0803b08"/>参禅<note place="inline">二十八</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0358a23"/><lb ed="R109" n="0803b09"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0358a2301">念<persName>佛</persName>不能悟。齐东野人之语。楞严大势至圆通章云。 <lb ed="X" n="0358a24"/><lb ed="R109" n="0803b10"/>不假方便。自得心开。言心开。岂非悟境。观经上器往 <pb ed="X" xml:id="X62.1184.0358b" n="0358b"/> <lb ed="X" n="0358b01"/><lb ed="R109" n="0803b11"/>生章云。解第一義。言解第一義。岂非悟境。达唯心净 <lb ed="X" n="0358b02"/><lb ed="R109" n="0803b12"/>土。了本性弥陀。言达言了。岂非悟境。以要言之。体究 <lb ed="X" n="0358b03"/><lb ed="R109" n="0803b13"/>念<persName>佛</persName>。皆悟境也。观雲栖疏抄理一心文中自明。不过 <lb ed="X" n="0358b04"/><lb ed="R109" n="0803b14"/>净土法门。以信愿往生。而行修念<persName>佛</persName>。是紧要正旨。悟 <lb ed="X" n="0358b05"/><lb ed="R109" n="0803b15"/>不悟。不计也。所以永明禅师有但得见弥陀。何愁不 <lb ed="X" n="0358b06"/><lb ed="R109" n="0803b16"/>开悟之料简。当知非因无能悟而言此也。至于达摩 <lb ed="X" n="0358b07"/><lb ed="R109" n="0803b17"/>禅宗。学者若到桶底脱落。更透过末後牢关。做个脱 <lb ed="X" n="0358b08"/><lb ed="R109" n="0803b18"/>洒汉子。此等人作略。超过一切法门。所以谓之祖师 <lb ed="X" n="0358b09"/><lb ed="R109" n="0804a01"/>禅也。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0358b10"/><lb ed="R109" n="0804a02"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0358b1001">四种念<persName>佛</persName>。其说如何<note place="inline">二十九</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0358b11"/><lb ed="R109" n="0804a03"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0358b1101">四种者。谓持名念<persName>佛</persName>。观像念<persName>佛</persName>。观想念<persName>佛</persName>。实相念<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0358b12"/><lb ed="R109" n="0804a04"/>也。观像所以束<anchor xml:id="nkr_note_add_0358b1201" n="0358b1201"/><anchor xml:id="beg0358b1201" n="0358b1201"/>敛<anchor xml:id="end0358b1201"/>身心。可为观想之前导。持名之助 <lb ed="X" n="0358b13"/><lb ed="R109" n="0804a05"/>缘。实相者。離一切相之相也。離过绝非。不可思议。持 <lb ed="X" n="0358b14"/><lb ed="R109" n="0804a06"/>名至理一心。观想至觉观双亡。则同归实相也。此念 <lb ed="X" n="0358b15"/><lb ed="R109" n="0804a07"/><persName>佛</persName>之极则。神功妙用。非口头三昧者所能窥测。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0358b16"/><lb ed="R109" n="0804a08"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0358b1601">念<persName>佛</persName>素称简易。何以今说如是之难<note place="inline">三十</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0358b17"/><lb ed="R109" n="0804a09"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0358b1701">简易之语。其意有二。一则就其中下之根。说要截断 <lb ed="X" n="0358b18"/><lb ed="R109" n="0804a10"/>轮迴。径往西方。永超生死。只消专志念<persName>佛</persName>。心不顚倒。 <lb ed="X" n="0358b19"/><lb ed="R109" n="0804a11"/>不论贤愚。皆能成就。故云简易。一據六度万行。只劫 <lb ed="X" n="0358b20"/><lb ed="R109" n="0804a12"/>熏修。方成<persName>佛</persName>道。今则六字洪名。不拘久近。果能正念 <lb ed="X" n="0358b21"/><lb ed="R109" n="0804a13"/>分明。便得弥陀接引。托质莲胎。俱臻不退。岂非简易。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0358b22"/><lb ed="R109" n="0804a14"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0358b2201">古人谓万修万人去。然今念<persName>佛</persName>而未必往生者何 <lb ed="X" n="0358b23"/><lb ed="R109" n="0804a15"/>故<note place="inline">三十一</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0358b24"/><lb ed="R109" n="0804a16"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0358b2401">楞严经云。忆<persName>佛</persName>念<persName>佛</persName>。现前当来。必定见<persName>佛</persName>。此乃感应 <pb ed="X" xml:id="X62.1184.0358c" n="0358c"/> <lb ed="X" n="0358c01"/><lb ed="R109" n="0804a17"/>使然。若万人真实感。则万人真实应。此之谓万修万 <lb ed="X" n="0358c02"/><lb ed="R109" n="0804a18"/>人去也。往生念<persName>佛</persName>之人。口虽念<persName>佛</persName>。心不依<persName>佛</persName>。仍旧自 <lb ed="X" n="0358c03"/><lb ed="R109" n="0804b01"/>逞主见。如何若何。一闻真切语。便难而畏之。一闻方 <lb ed="X" n="0358c04"/><lb ed="R109" n="0804b02"/>便语。便易而忽之。如此念<persName>佛</persName>。实则具文而<anchor xml:id="nkr_note_add_0358c0401" n="0358c0401"/><anchor xml:id="beg0358c0401" n="0358c0401"/>已<anchor xml:id="end0358c0401"/>。未必往 <lb ed="X" n="0358c05"/><lb ed="R109" n="0804b03"/>生。若见难不畏。见易不忽。常求开导。时切精思。依<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0358c06"/><lb ed="R109" n="0804b04"/>念<persName>佛</persName>。古人语。决非诳汝。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0358c07"/><lb ed="R109" n="0804b05"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0358c0701">既发愿往生。只须念<persName>佛</persName>。何假修诸功德。转成有漏 <lb ed="X" n="0358c08"/><lb ed="R109" n="0804b06"/>之因<note place="inline">三十二</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0358c09"/><lb ed="R109" n="0804b07"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0358c0901">凡修<persName>佛</persName>道。福慧幷尊。有漏无漏。随人心向。不可因有 <lb ed="X" n="0358c10"/><lb ed="R109" n="0804b08"/>漏之福无常。而遂废莊严<persName>佛</persName>土之大福德也。故弥陀 <lb ed="X" n="0358c11"/><lb ed="R109" n="0804b09"/>经云。不可以少善根福德因缘得生彼国。善根。念<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0358c12"/><lb ed="R109" n="0804b10"/>也。福德因缘。修诸功德也。无量寿经三辈往生章云。 <lb ed="X" n="0358c13"/><lb ed="R109" n="0804b11"/>发菩提心。修诸功德。奉持斋戒。起立塔像。饭食沙门。 <lb ed="X" n="0358c14"/><lb ed="R109" n="0804b12"/>悬缯燃灯。散花烧香。观无量寿<persName>佛</persName>经云。欲生彼国者。 <lb ed="X" n="0358c15"/><lb ed="R109" n="0804b13"/>当修三福。一者孝养父母。奉侍师长。慈心不杀。修十 <lb ed="X" n="0358c16"/><lb ed="R109" n="0804b14"/>善业。二者受持三皈。具足众戒。不犯威仪。三者发菩 <lb ed="X" n="0358c17"/><lb ed="R109" n="0804b15"/>提心。深信因果。读诵大乘。劝进行者。又云发三种心。 <lb ed="X" n="0358c18"/><lb ed="R109" n="0804b16"/>即便往生。何等为三。一者至诚心。二者深心。三者迴 <lb ed="X" n="0358c19"/><lb ed="R109" n="0804b17"/>向发愿心。具三心者。必生彼国。如此等说。难以备擧。 <lb ed="X" n="0358c20"/><lb ed="R109" n="0804b18"/>学者宜尽心焉。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0358c21"/><lb ed="R109" n="0805a01"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0358c2101">念<persName>佛</persName>本属易行。若如前说。其不令人裹足乎<note place="inline">三十三</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0358c22"/><lb ed="R109" n="0805a02"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0358c2201"><persName>佛</persName>不异语。唯在当人善会耳。根性固有利钝。而人力 <lb ed="X" n="0358c23"/><lb ed="R109" n="0805a03"/>又有瘠肥。但当思勉其鞠躬尽瘁。岂可漫诿之于力 <lb ed="X" n="0358c24"/><lb ed="R109" n="0805a04"/>不足也耶。</p></sp></cb:dialog> <pb ed="X" xml:id="X62.1184.0359a" n="0359a"/> <lb ed="X" n="0359a01"/><lb ed="R109" n="0805a05"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0359a0101">在俗念<persName>佛</persName>。辄为善务纠缠。有何方便。不碍修持<note place="inline">三 <lb ed="X" n="0359a02"/><lb ed="R109" n="0805a06"/>十四</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0359a03"/><lb ed="R109" n="0805a07"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0359a0301">此事全在当人善于调处。调处得宜。即不碍也。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0359a04"/><lb ed="R109" n="0805a08"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0359a0401">念<persName>佛</persName>与持咒相似否<note place="inline">三十五</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0359a05"/><lb ed="R109" n="0805a09"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0359a0501">不相似。咒具威神之力。不可思议。但如法加持。即成 <lb ed="X" n="0359a06"/><lb ed="R109" n="0805a10"/>機感。不用体究也。念<persName>佛</persName>者。有事有理。有性有相。有权 <lb ed="X" n="0359a07"/><lb ed="R109" n="0805a11"/>有实。要由体究而得明了。故不相似。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0359a08"/><lb ed="R109" n="0805a12"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0359a0801">念<persName>佛</persName>与诵经相似否<note place="inline">三十六</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0359a09"/><lb ed="R109" n="0805a13"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0359a0901">可云相似。何以故。诵经者。散之而为经中若干文義。 <lb ed="X" n="0359a10"/><lb ed="R109" n="0805a14"/>若干句義。若干字義。收之则不出一<persName>佛</persName>義。天台云。言 <lb ed="X" n="0359a11"/><lb ed="R109" n="0805a15"/><persName>佛</persName>便周是也。今念<persName>佛</persName>者。即是念一切经義。一切文義。 <lb ed="X" n="0359a12"/><lb ed="R109" n="0805a16"/>一切句義。一切字義。何以故。<persName>佛</persName>是觉義。经云。无上妙 <lb ed="X" n="0359a13"/><lb ed="R109" n="0805a17"/>觉。遍诸十方。出生<persName>如来</persName>。与一切法。同体平等是也。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0359a14"/><lb ed="R109" n="0805a18"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0359a1401">念<persName>佛</persName>工夫。有幾等次序。有幾时更为要紧<note place="inline">三十七</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0359a15"/><lb ed="R109" n="0805b01"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0359a1501">次序三。一者专心念<persName>佛</persName>。二者究心念<persName>佛</persName>。三者一心念 <lb ed="X" n="0359a16"/><lb ed="R109" n="0805b02"/><persName>佛</persName>。更为要紧三。一者病时。二者老时。三者死时。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0359a17"/><lb ed="R109" n="0805b03"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0359a1701">念<persName>佛</persName>时有杂念起。问此杂念从何来<note place="inline">三十八</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0359a18"/><lb ed="R109" n="0805b04"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0359a1801">人之一身。只有一念。念<persName>佛</persName>之念即是他。杂念之念亦 <lb ed="X" n="0359a19"/><lb ed="R109" n="0805b05"/>即是他。只因这一念。不能全分归于念<persName>佛</persName>。即有少分 <lb ed="X" n="0359a20"/><lb ed="R109" n="0805b06"/>在念<persName>佛</persName>之外。杂念者。即此少分<persName>佛</persName>外之念。蓦地裡兜 <lb ed="X" n="0359a21"/><lb ed="R109" n="0805b07"/>著尘劳业种。乘此念<persName>佛</persName>时插入耳。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0359a22"/><lb ed="R109" n="0805b08"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0359a2201">如何得除去杂念<note place="inline">三十九</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0359a23"/><lb ed="R109" n="0805b09"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0359a2301">不消除得。但自抖擞精神。以此一念。全提在<persName>佛</persName>上。杂 <lb ed="X" n="0359a24"/><lb ed="R109" n="0805b10"/>念即无。</p></sp></cb:dialog> <pb ed="X" xml:id="X62.1184.0359b" n="0359b"/> <lb ed="X" n="0359b01"/><lb ed="R109" n="0805b11"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0359b0101">虽知如是。奈精力疲弱。不能使之即无。又当如何 <lb ed="X" n="0359b02"/><lb ed="R109" n="0805b12"/><note place="inline">四十</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0359b03"/><lb ed="R109" n="0805b13"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0359b0301">道力未充。多诸散乱。收摄六根。渐归淸净。不得<anchor xml:id="nkr_note_add_0359b0301" n="0359b0301"/><anchor xml:id="beg0359b0301" n="0359b0301"/>已<anchor xml:id="end0359b0301"/>。姑 <lb ed="X" n="0359b04"/><lb ed="R109" n="0805b14"/>设方便祛之。念<persName>佛</persName>时当杂念起。不要理会他。我只是 <lb ed="X" n="0359b05"/><lb ed="R109" n="0805b15"/>念。更加目注<persName>佛</persName>像。或念注<persName>佛</persName>像。自无杂念矣。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0359b06"/><lb ed="R109" n="0805b16"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0359b0601">如此做去。始而果好。但久久。又有杂念起时如何 <lb ed="X" n="0359b07"/><lb ed="R109" n="0805b17"/><note place="inline">四十一</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0359b08"/><lb ed="R109" n="0805b18"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0359b0801">内心浑浊。外境纷挐。念<persName>佛</persName>便不得力。甚至杂念缠扰 <lb ed="X" n="0359b09"/><lb ed="R109" n="0806a01"/>不开。此时不必焦燥。但结湛心思。令六字洪名。一一 <lb ed="X" n="0359b10"/><lb ed="R109" n="0806a02"/>从念提起。由口出声。耳中历历听闻。又复念中流出。 <lb ed="X" n="0359b11"/><lb ed="R109" n="0806a03"/>循环贯摄。不令间断。杂念自无。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0359b12"/><lb ed="R109" n="0806a04"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0359b1201">如此固妙。奈有钝根不能者。又且如何<note place="inline">四十二</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0359b13"/><lb ed="R109" n="0806a05"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0359b1301">智者大师。开欣厌二门。初心入道。切须起欣厌心。欣 <lb ed="X" n="0359b14"/><lb ed="R109" n="0806a06"/>厌一生。精进自发。内心浑浊。渐见澄淸。外境纷挐。自 <lb ed="X" n="0359b15"/><lb ed="R109" n="0806a07"/>然消散。念<persName>佛</persName>时。便觉轻安适悦。若欣厌不生。竟无入 <lb ed="X" n="0359b16"/><lb ed="R109" n="0806a08"/>路矣。如不会做工夫。念<persName>佛</persName>而多杂想者。可将南无阿 <lb ed="X" n="0359b17"/><lb ed="R109" n="0806a09"/>弥陀<persName>佛</persName>六个字。当念<persName>佛</persName>一声即记在南字上。第二声 <lb ed="X" n="0359b18"/><lb ed="R109" n="0806a10"/>记在无字上。又阿又弥又陀又<persName>佛</persName>又南连环。记认不 <lb ed="X" n="0359b19"/><lb ed="R109" n="0806a11"/>断。一切杂念。无处出生矣。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0359b20"/><lb ed="R109" n="0806a12"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0359b2001">上根念<persName>佛</persName>。亦有杂念。如何遣法<note place="inline">四十三</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0359b21"/><lb ed="R109" n="0806a13"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0359b2101">圆觉经云。知是空花。即无轮转。亦无身心。受彼生死。 <lb ed="X" n="0359b22"/><lb ed="R109" n="0806a14"/>而况于杂念者乎。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0359b23"/><lb ed="R109" n="0806a15"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0359b2301">念<persName>佛</persName>多年。何故终不得力<note place="inline">四十四</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0359b24"/><lb ed="R109" n="0806a16"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0359b2401">自无主宰。但随波逐浪。任尔多年。何能得力。</p></sp></cb:dialog> <pb ed="X" xml:id="X62.1184.0359c" n="0359c"/> <lb ed="X" n="0359c01"/><lb ed="R109" n="0806a17"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0359c0101">往生不往生。利害在甚么处<note place="inline">四十五</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0359c02"/><lb ed="R109" n="0806a18"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0359c0201">与阿弥陀<persName>佛</persName>。一念相应。利也。有一丝放不下。害也。相 <lb ed="X" n="0359c03"/><lb ed="R109" n="0806b01"/>应者。犹云同声相应。同气相求意也。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0359c04"/><lb ed="R109" n="0806b02"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0359c0401">净业以何为根。以何为因。以何为究竟<note place="inline">四十六</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0359c05"/><lb ed="R109" n="0806b03"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0359c0501">净业行人。当以菩提心为根。以念<persName>佛</persName>为因。以自利利 <lb ed="X" n="0359c06"/><lb ed="R109" n="0806b04"/>他为究竟。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0359c07"/><lb ed="R109" n="0806b05"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0359c0701">一毫之善。皆可迴向西方。今不念<persName>佛</persName>。<anchor xml:id="nkr_note_add_0359c0701" n="0359c0701"/><anchor xml:id="beg0359c0701" n="0359c0701"/>但<anchor xml:id="end0359c0701"/>诵经故咒。 <lb ed="X" n="0359c08"/><lb ed="R109" n="0806b06"/>迴向西方。想亦不违教理<note place="inline">四十七</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0359c09"/><lb ed="R109" n="0806b07"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0359c0901">读诵大乘。经有明文。然是助行。观经以修观。弥陀经 <lb ed="X" n="0359c10"/><lb ed="R109" n="0806b08"/>以执持名号。斯为正行。弃正修助。未达深理。殊不知 <lb ed="X" n="0359c11"/><lb ed="R109" n="0806b09"/>观想持名者。正使转生成熟。至命终时易于感应。修 <lb ed="X" n="0359c12"/><lb ed="R109" n="0806b10"/>馀行者。恐愿力稍疏。为他歧移夺。而致障往生耳。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0359c13"/><lb ed="R109" n="0806b11"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0359c1301">念<persName>佛</persName>不要长斋否<note place="inline">四十八</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0359c14"/><lb ed="R109" n="0806b12"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0359c1401">若<anchor xml:id="nkr_note_add_0359c1401" n="0359c1401"/><anchor xml:id="beg0359c1401" n="0359c1401"/>已<anchor xml:id="end0359c1401"/>先发菩提心。决不再问此语。昔日<name role="" type="person">马祖</name>因官人 <lb ed="X" n="0359c15"/><lb ed="R109" n="0806b13"/>问肉。吃即是。不吃即是。祖云。吃是中丞禄。不吃是中 <lb ed="X" n="0359c16"/><lb ed="R109" n="0806b14"/>丞福。此语大有意味。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0359c17"/><lb ed="R109" n="0806b15"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0359c1701">念<persName>佛</persName>人不能长斋。亦得往生否<note place="inline">四十九</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0359c18"/><lb ed="R109" n="0806b16"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0359c1801">凡有过。甚微薄。更功能掩过。而念<persName>佛</persName>求生极乐。心甚 <lb ed="X" n="0359c19"/><lb ed="R109" n="0806b17"/>亲切。至临命终时。道力勝于业力。决可往生。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0359c20"/><lb ed="R109" n="0806b18"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0359c2001">念<persName>佛</persName>门中。带惑往生。十念成就等说。学人耳边。大 <lb ed="X" n="0359c21"/><lb ed="R109" n="0807a01"/>误之极<note place="inline">五十</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0359c22"/><lb ed="R109" n="0807a02"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0359c2201"><persName>佛</persName>不误人。人自误耳。何谓自误。恃容带惑往生。居然 <lb ed="X" n="0359c23"/><lb ed="R109" n="0807a03"/>造业。为有十念成就。任意因循。岂知带惑者。不待三 <lb ed="X" n="0359c24"/><lb ed="R109" n="0807a04"/>惑断尽耳。十念者。就极忙人。不暇多念者言也。念<persName>佛</persName> <pb ed="X" xml:id="X62.1184.0360a" n="0360a"/> <lb ed="X" n="0360a01"/><lb ed="R109" n="0807a05"/>人。不悟此旨。蹉跎过了。临命终时。业力勝于道力。奈 <lb ed="X" n="0360a02"/><lb ed="R109" n="0807a06"/>何奈何。所以平日间。必当洗除恶习。警<g ref="#CB15081">策</g>善根。不致 <lb ed="X" n="0360a03"/><lb ed="R109" n="0807a07"/>自误也。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0360a04"/><lb ed="R109" n="0807a08"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0360a0401">莲池大师临示寂。嘱云。老实念<persName>佛</persName>。唯老实念<persName>佛</persName>。故 <lb ed="X" n="0360a05"/><lb ed="R109" n="0807a09"/>不必讲求论议<note place="inline">五十一</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0360a06"/><lb ed="R109" n="0807a10"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0360a0601">老实者。纯真无妄之谓。非不讲求。为老实也。经云。<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0360a07"/><lb ed="R109" n="0807a11"/>法无人说。虽慧莫能了。世称质朴者为老实人。若全 <lb ed="X" n="0360a08"/><lb ed="R109" n="0807a12"/>无知识。则名呆人矣。今云老实念<persName>佛</persName>。非呆念<persName>佛</persName>。可想 <lb ed="X" n="0360a09"/><lb ed="R109" n="0807a13"/>而知。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0360a10"/><lb ed="R109" n="0807a14"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0360a1001">世人六乱妄想。刹那不住。求个毫无知识底呆人 <lb ed="X" n="0360a11"/><lb ed="R109" n="0807a15"/>念<persName>佛</persName>如何<note place="inline">五十二</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0360a12"/><lb ed="R109" n="0807a16"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0360a1201">虽是呆人。他闻说念<persName>佛</persName>好。便欢喜。得知念<persName>佛</persName>好。闻说 <lb ed="X" n="0360a13"/><lb ed="R109" n="0807a17"/>念<persName>佛</persName>生西方。他又欢喜。得知念<persName>佛</persName>生西方。于是遂呆 <lb ed="X" n="0360a14"/><lb ed="R109" n="0807a18"/>念<persName>佛</persName>。今日呆念。明日呆念。直呆念到命欲终时。忽然 <lb ed="X" n="0360a15"/><lb ed="R109" n="0807b01"/>阿弥陀<persName>佛</persName>放光接引。弹指往生<name role="" type="person">极乐世界</name>。此等人。可 <lb ed="X" n="0360a16"/><lb ed="R109" n="0807b02"/>谓呆而不呆。若是聪明会打算人。无所不通。无所不 <lb ed="X" n="0360a17"/><lb ed="R109" n="0807b03"/>晓。今日忙。明日忙。若功垂後世者。置弗论。直忙到腊 <lb ed="X" n="0360a18"/><lb ed="R109" n="0807b04"/>月三十日。忽然业积如山。面前齐现。此时无计可施。 <lb ed="X" n="0360a19"/><lb ed="R109" n="0807b05"/>待人发放。此等人。可谓不呆而呆。所谓<persName>如来</persName>说为可 <lb ed="X" n="0360a20"/><lb ed="R109" n="0807b06"/>怜愍者是也。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0360a21"/><lb ed="R109" n="0807b07"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0360a2101">修行不得进境咎在何处<note place="inline">五十三</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0360a22"/><lb ed="R109" n="0807b08"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0360a2201">修行者无他。但灭诸习染之气而<anchor xml:id="nkr_note_add_0360a2201" n="0360a2201"/><anchor xml:id="beg0360a2201" n="0360a2201"/>已<anchor xml:id="end0360a2201"/>。譬如磨镜。垢去 <lb ed="X" n="0360a23"/><lb ed="R109" n="0807b09"/>明存。一切众生。皆有种种习气。所以轮转生死。念<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0360a24"/><lb ed="R109" n="0807b10"/>者。令其心归大觉。习染潜消。若初果之破尽见惑。二 <pb ed="X" xml:id="X62.1184.0360b" n="0360b"/> <lb ed="X" n="0360b01"/><lb ed="R109" n="0807b11"/>果之复破思惑六品。三果之再破思惑三品。四果之 <lb ed="X" n="0360b02"/><lb ed="R109" n="0807b12"/>破尽见思。缘觉之侵习。十地菩萨。地地之分断一品 <lb ed="X" n="0360b03"/><lb ed="R109" n="0807b13"/>无明。等妙二觉。亦复如是。此等断惑。我辈安能。祇可 <lb ed="X" n="0360b04"/><lb ed="R109" n="0807b14"/>求<persName>佛</persName>摄受。顺<persName>佛</persName>方便慈恩。带惑往生。然粗重垢染。不 <lb ed="X" n="0360b05"/><lb ed="R109" n="0807b15"/>得消除。成何修道者。即如贪嗔痴爱。嫉妒<anchor xml:id="nkr_note_add_0360b0501" n="0360b0501"/><anchor xml:id="beg0360b0501" n="0360b0501"/>谄<anchor xml:id="end0360b0501"/>曲。乃至 <lb ed="X" n="0360b06"/><lb ed="R109" n="0807b16"/>機械变诈。名利私心等。皆为障道恶缘。我不能除。被 <lb ed="X" n="0360b07"/><lb ed="R109" n="0807b17"/>其所障。所以修行不得进境。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0360b08"/><lb ed="R109" n="0807b18"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0360b0801">亲师近友。常愁牵入火坑。瞎炼盲修。又恐终成骨 <lb ed="X" n="0360b09"/><lb ed="R109" n="0808a01"/>董。闻思既失。进退何凭<note place="inline">五十四</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0360b10"/><lb ed="R109" n="0808a02"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0360b1001">末世法弱魔强。不必言矣。然虚心察取。天下未必无 <lb ed="X" n="0360b11"/><lb ed="R109" n="0808a03"/>人也。此时看经一事不可缓。但要知得看经道理。假 <lb ed="X" n="0360b12"/><lb ed="R109" n="0808a04"/>如念<persName>佛</persName>人看经。应先取净土门中经书。详加参究。须 <lb ed="X" n="0360b13"/><lb ed="R109" n="0808a05"/>会理通源。勿迷情偏执。本门明白。复及馀经。随其心 <lb ed="X" n="0360b14"/><lb ed="R109" n="0808a06"/>力可耳。如今在家居士。多取一本金刚经註解看了。 <lb ed="X" n="0360b15"/><lb ed="R109" n="0808a07"/>虽修净业。而净业经书反不在意。真无益而有损。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0360b16"/><lb ed="R109" n="0808a08"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0360b1601">金刚经神妙不测。弥陀经平实无奇。二经相较。勝 <lb ed="X" n="0360b17"/><lb ed="R109" n="0808a09"/>劣可知<note place="inline">五十五</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0360b18"/><lb ed="R109" n="0808a10"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0360b1801">修行之士看<persName>佛</persName>经。解<persName>佛</persName>義。神妙不测以为勝。平实无 <lb ed="X" n="0360b19"/><lb ed="R109" n="0808a11"/>奇以为劣。大不可也。看经解義。要于神妙不测处。寻 <lb ed="X" n="0360b20"/><lb ed="R109" n="0808a12"/>出平实无奇底理来。平实无奇处。寻出神妙不测底 <lb ed="X" n="0360b21"/><lb ed="R109" n="0808a13"/>理来。方称具眼。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0360b22"/><lb ed="R109" n="0808a14"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0360b2201">无量寿经三辈往生章。三说发菩提心。为往生枢 <lb ed="X" n="0360b23"/><lb ed="R109" n="0808a15"/>要。今何各知识开示于人。唯念<persName>佛</persName>是说。不及菩提 <lb ed="X" n="0360b24"/><lb ed="R109" n="0808a16"/>心<note place="inline">五十六</note>。</p></sp> <pb ed="X" xml:id="X62.1184.0360c" n="0360c"/> <lb ed="X" n="0360c01"/><lb ed="R109" n="0808a17"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0360c0101">龙舒挍本。遗漏发菩提心句。雲栖正之。省庵法师。谆 <lb ed="X" n="0360c02"/><lb ed="R109" n="0808a18"/>谆于此。作劝发菩提心文。极为恳切。从上大善知识。 <lb ed="X" n="0360c03"/><lb ed="R109" n="0808b01"/>开念<persName>佛</persName>法门。必以劝发菩提心为首务。始尽廣大法 <lb ed="X" n="0360c04"/><lb ed="R109" n="0808b02"/>门旨趣。若近时者。日趋日下。儒书云。何足算也。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0360c05"/><lb ed="R109" n="0808b03"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0360c0501">无量寿经。剧谈五善五恶等文。类似小乘经典<note place="inline">五 <lb ed="X" n="0360c06"/><lb ed="R109" n="0808b04"/>十七</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0360c07"/><lb ed="R109" n="0808b05"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0360c0701">经云多有菩萨。欲闻此经而不能得。岂小乘经典耶。 <lb ed="X" n="0360c08"/><lb ed="R109" n="0808b06"/>依文不依義。如之何其可也。既有此问。试作一解。良 <lb ed="X" n="0360c09"/><lb ed="R109" n="0808b07"/>由此经。于经法灭尽之後。尙留世百年以度有缘。而 <lb ed="X" n="0360c10"/><lb ed="R109" n="0808b08"/>末世之中。根器益钝。我<persName>佛</persName>悲心彻底。譬如长者告诫 <lb ed="X" n="0360c11"/><lb ed="R109" n="0808b09"/>其子。而子性愚劣难晓。为作切实语。就子可晓者而 <lb ed="X" n="0360c12"/><lb ed="R109" n="0808b10"/>语之耳。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0360c13"/><lb ed="R109" n="0808b11"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0360c1301">迴向之词。辄谓普为众生。廣度众生。如此虚愿而 <lb ed="X" n="0360c14"/><lb ed="R109" n="0808b12"/>云有愿必成。人所难信<note place="inline">五十八</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0360c15"/><lb ed="R109" n="0808b13"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0360c1501">有口无心。可称虚愿。实有其心。便为实愿。故曰必底 <lb ed="X" n="0360c16"/><lb ed="R109" n="0808b14"/>也。现在之普为。当来之廣度。若突然孤起。未免空谈。 <lb ed="X" n="0360c17"/><lb ed="R109" n="0808b15"/>花严经中善财童子。遍参知识。必云我<anchor xml:id="nkr_note_add_0360c1701" n="0360c1701"/><anchor xml:id="beg0360c1701" n="0360c1701"/>已<anchor xml:id="end0360c1701"/>先发阿耨 <lb ed="X" n="0360c18"/><lb ed="R109" n="0808b16"/>多罗三藐三菩提心。而未知菩萨。云何学菩萨道。修 <lb ed="X" n="0360c19"/><lb ed="R109" n="0808b17"/>菩萨行。我闻圣者。善能诱诲。愿为我说。此是第一发 <lb ed="X" n="0360c20"/><lb ed="R109" n="0808b18"/>心修行好榜样。既<anchor xml:id="nkr_note_add_0360c2001" n="0360c2001"/><anchor xml:id="beg0360c2001" n="0360c2001"/>已<anchor xml:id="end0360c2001"/>先发菩提心。则一切修行。皆从 <lb ed="X" n="0360c21"/><lb ed="R109" n="0809a01"/>菩提心中流出。而普为众生。廣度众生等。尽是菩提 <lb ed="X" n="0360c22"/><lb ed="R109" n="0809a02"/>心感发。真实不虚。何有不遂之理。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0360c23"/><lb ed="R109" n="0809a03"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0360c2301">弥陀经云。不可以少善根福德因缘得生彼国。故 <lb ed="X" n="0360c24"/><lb ed="R109" n="0809a04"/>知多则得生。少则不生也<note place="inline">五十九</note>。</p></sp> <pb ed="X" xml:id="X62.1184.0361a" n="0361a"/> <lb ed="X" n="0361a01"/><lb ed="R109" n="0809a05"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0361a0101">按无量寿经三辈往生。此专指上辈说。中下二辈。自 <lb ed="X" n="0361a02"/><lb ed="R109" n="0809a06"/>有差等。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0361a03"/><lb ed="R109" n="0809a07"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0361a0301">念<persName>佛</persName>贵乎心持。何必出声<note place="inline">六十</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0361a04"/><lb ed="R109" n="0809a08"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0361a0401">心持念<persName>佛</persName>。颇合深旨。<anchor xml:id="nkr_note_add_0361a0401" n="0361a0401"/><anchor xml:id="beg0361a0401" n="0361a0401"/>但<anchor xml:id="end0361a0401"/>出声唸<persName>佛</persName>者。即以<persName>佛</persName>声而为 <lb ed="X" n="0361a05"/><lb ed="R109" n="0809a09"/>助缘。有自他兼益之妙。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0361a06"/><lb ed="R109" n="0809a10"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0361a0601">然则默念可乎<note place="inline">六十一</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0361a07"/><lb ed="R109" n="0809a11"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0361a0701">独自念<persName>佛</persName>。声默皆宜。若随众念<persName>佛</persName>。定应出声。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0361a08"/><lb ed="R109" n="0809a12"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0361a0801">或谓六字念。尙存皈敬之意。四字念。竟是直称名 <lb ed="X" n="0361a09"/><lb ed="R109" n="0809a13"/>号。以为不可。然否<note place="inline">六十二</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0361a10"/><lb ed="R109" n="0809a14"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0361a1001">古无此说。此随世谛知见。然其称名之義。不属于此 <lb ed="X" n="0361a11"/><lb ed="R109" n="0809a15"/>也。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0361a12"/><lb ed="R109" n="0809a16"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0361a1201">昏沉中念<persName>佛</persName>。亦有利益否<note place="inline">六十三</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0361a13"/><lb ed="R109" n="0809a17"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0361a1301">昏沉中念<persName>佛</persName>。正是口唸心不念耳。切须自<anchor xml:id="nkr_note_add_0361a1301" n="0361a1301"/><anchor xml:id="beg0361a1301" n="0361a1301"/>己<anchor xml:id="end0361a1301"/>警觉。勿 <lb ed="X" n="0361a14"/><lb ed="R109" n="0809a18"/>使惯常。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0361a15"/><lb ed="R109" n="0809b01"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0361a1501">世称在家念<persName>佛</persName>诵经。能令儿孙稀少。果有其事否 <lb ed="X" n="0361a16"/><lb ed="R109" n="0809b02"/><note place="inline">六十四</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0361a17"/><lb ed="R109" n="0809b03"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0361a1701">为善降福。为恶降殃。此一定之理。今以念<persName>佛</persName>诵经而 <lb ed="X" n="0361a18"/><lb ed="R109" n="0809b04"/>降之殃。岂念<persName>佛</persName>诵经。为恶事耶。理云何通。又乏儿孙 <lb ed="X" n="0361a19"/><lb ed="R109" n="0809b05"/>之人。世间不少。未必是念<persName>佛</persName>诵经者也。此就世法而 <lb ed="X" n="0361a20"/><lb ed="R109" n="0809b06"/>言。若论<persName>佛</persName>法。儿孙者。前世所结之业缘耳。贤儿孙是 <lb ed="X" n="0361a21"/><lb ed="R109" n="0809b07"/>善业缘。不肖儿孙是恶业缘。无常之法。尽是梦幻泡 <lb ed="X" n="0361a22"/><lb ed="R109" n="0809b08"/>影。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0361a23"/><lb ed="R109" n="0809b09"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0361a2301">念<persName>佛</persName>之缓急。<persName>佛</persName>声之高低。念时之行坐。如何合法 <lb ed="X" n="0361a24"/><lb ed="R109" n="0809b10"/><note place="inline">六十五</note>。</p></sp> <pb ed="X" xml:id="X62.1184.0361b" n="0361b"/> <lb ed="X" n="0361b01"/><lb ed="R109" n="0809b11"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0361b0101">念<persName>佛</persName>太缓。则散而无力。太急。则失于自在。不缓不急。 <lb ed="X" n="0361b02"/><lb ed="R109" n="0809b12"/>则安详淸朗。<persName>佛</persName>声太高。恐伤气力。太低。易入昏散。不 <lb ed="X" n="0361b03"/><lb ed="R109" n="0809b13"/>高不低。则悠扬和雅。在道场。大众念<persName>佛</persName>。行坐自有定 <lb ed="X" n="0361b04"/><lb ed="R109" n="0809b14"/>香。若二三知<anchor xml:id="nkr_note_add_0361b0401" n="0361b0401"/><anchor xml:id="beg0361b0401" n="0361b0401"/>己<anchor xml:id="end0361b0401"/>。自在念<persName>佛</persName>。只取念<persName>佛</persName>如法。不必拘定 <lb ed="X" n="0361b05"/><lb ed="R109" n="0809b15"/>常例。不妨通融。大约坐时宜多。行时宜少。又淸朗时 <lb ed="X" n="0361b06"/><lb ed="R109" n="0809b16"/>宜多坐。昏散时宜多行。此其大意也。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0361b07"/><lb ed="R109" n="0809b17"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0361b0701">近见<persName>佛</persName>七期中。晚间跑香念<persName>佛</persName>。谓之抢西方。有此 <lb ed="X" n="0361b08"/><lb ed="R109" n="0809b18"/>法否<note place="inline">六十六</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0361b09"/><lb ed="R109" n="0810a01"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0361b0901">余始闻。不觉大骇。西方可抢耶。良由不信念<persName>佛</persName>。轻贱 <lb ed="X" n="0361b10"/><lb ed="R109" n="0810a02"/>念<persName>佛</persName>。甚至信心者。不肯念<persName>佛</persName>。皆为此等无稽之谈所 <lb ed="X" n="0361b11"/><lb ed="R109" n="0810a03"/>误。遂不能兴起道心。且多令有识者避之而莫及。吁 <lb ed="X" n="0361b12"/><lb ed="R109" n="0810a04"/>可怪也<anchor xml:id="nkr_note_add_0361b1201" n="0361b1201"/><anchor xml:id="beg0361b1201" n="0361b1201"/>已<anchor xml:id="end0361b1201"/>。可痛也<anchor xml:id="nkr_note_add_0361b1202" n="0361b1202"/><anchor xml:id="beg0361b1202" n="0361b1202"/>已<anchor xml:id="end0361b1202"/>。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0361b13"/><lb ed="R109" n="0810a05"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0361b1301">一心不乱。再求开示<note place="inline">六十七</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0361b14"/><lb ed="R109" n="0810a06"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0361b1401">心月孤圆。光吞万象。心不自心。乱从何起。若向第二 <lb ed="X" n="0361b15"/><lb ed="R109" n="0810a07"/>门头。不无方便。譬如一个人爱了一件事。或琴棋书 <lb ed="X" n="0361b16"/><lb ed="R109" n="0810a08"/>画。或丝竹管絃。他切心于此。直是性命不顾。寒不知 <lb ed="X" n="0361b17"/><lb ed="R109" n="0810a09"/>寒。热不知热。倦不知倦。饥不知饥。一切正事。都也抛 <lb ed="X" n="0361b18"/><lb ed="R109" n="0810a10"/>却。若有人来阻挠。恨不可言。如今将念<persName>佛</persName>求生西方 <lb ed="X" n="0361b19"/><lb ed="R109" n="0810a11"/>这事。亦是如是。便是一心不乱。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0361b20"/><lb ed="R109" n="0810a12"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0361b2001">念<persName>佛</persName>人何病最大。何病最多<note place="inline">六十八</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0361b21"/><lb ed="R109" n="0810a13"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0361b2101">湛寂灵明。本来无病。情生智隔。诸病生焉。于中偏病 <lb ed="X" n="0361b22"/><lb ed="R109" n="0810a14"/>最大。贪病最多。然非独念<persName>佛</persName>。一切修行同此。故永明 <lb ed="X" n="0361b23"/><lb ed="R109" n="0810a15"/>寿禅师。著宗镜录百卷。万善同归集六卷。皆医偏病 <lb ed="X" n="0361b24"/><lb ed="R109" n="0810a16"/>之妙药也。</p></sp></cb:dialog> <pb ed="X" xml:id="X62.1184.0361c" n="0361c"/> <lb ed="X" n="0361c01"/><lb ed="R109" n="0810a17"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0361c0101">偏贪之病。愚者固尔。恐贤者未必如是<note place="inline">六十九</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0361c02"/><lb ed="R109" n="0810a18"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0361c0201">偏见贪习。设贤者有此。其病愈细。当知鬥争坚固。幷 <lb ed="X" n="0361c03"/><lb ed="R109" n="0810b01"/>由偏病使然。<persName>佛</persName>法衰残。皆因贪习所壞。言念及此。不 <lb ed="X" n="0361c04"/><lb ed="R109" n="0810b02"/>觉泪下。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0361c05"/><lb ed="R109" n="0810b03"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0361c0501">设欲迴狂澜于既倒。如何而可<note place="inline">七十</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0361c06"/><lb ed="R109" n="0810b04"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0361c0601">全赖有力大人。念<persName>佛</persName>深恩。大家扶起。不肖福德虽无。 <lb ed="X" n="0361c07"/><lb ed="R109" n="0810b05"/>敢效执鞭之役。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0361c08"/><lb ed="R109" n="0810b06"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0361c0801">即今阐扬念<persName>佛</persName>法门。应以何为先务<note place="inline">七十一</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0361c09"/><lb ed="R109" n="0810b07"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0361c0901">儒教有云。事必师古。又有云。一须人品高。二需师法 <lb ed="X" n="0361c10"/><lb ed="R109" n="0810b08"/>古。我等<persName>佛</persName>门修道。亦当奉此语。择取古人为法。纵不 <lb ed="X" n="0361c11"/><lb ed="R109" n="0810b09"/>合时宜。何妨随缘度日。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0361c12"/><lb ed="R109" n="0810b10"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0361c1201">择取古人为法。请示何人<note place="inline">七十二</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0361c13"/><lb ed="R109" n="0810b11"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0361c1301">事求简约。为功必深。泛滥多歧。有名无实。今<persName>佛</persName>门中。 <lb ed="X" n="0361c14"/><lb ed="R109" n="0810b12"/>要人所熟悉。兼多考據者。则永明寿禅师。莲池大师。 <lb ed="X" n="0361c15"/><lb ed="R109" n="0810b13"/>省庵法师。三人而<anchor xml:id="nkr_note_add_0361c1501" n="0361c1501"/><anchor xml:id="beg0361c1501" n="0361c1501"/>已<anchor xml:id="end0361c1501"/>。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0361c16"/><lb ed="R109" n="0810b14"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0361c1601">净业中。书籍烦多。亦求简约。人所易于取阅者何 <lb ed="X" n="0361c17"/><lb ed="R109" n="0810b15"/>书<note place="inline">七十三</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0361c18"/><lb ed="R109" n="0810b16"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0361c1801">莲池大师雲栖法彙。四明知礼法师妙宗钞。省庵法 <lb ed="X" n="0361c19"/><lb ed="R109" n="0810b17"/>师著有省庵法师遗书。皆必要者也。其永明万善同 <lb ed="X" n="0361c20"/><lb ed="R109" n="0810b18"/>归集。虽非专主净业。然修净业者。不可少也。若宗镜 <lb ed="X" n="0361c21"/><lb ed="R109" n="0811a01"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0361c2101" n="0361c2101"/><anchor xml:id="beg0361c2101" n="0361c2101"/>录<anchor xml:id="end0361c2101"/>。文富義繁。乃第一大部论修道书。不可忽也。宋时 <lb ed="X" n="0361c22"/><lb ed="R109" n="0811a02"/><name role="" type="person">王日休</name>居士。有龙舒净土文。本朝吴中彭二林居士。 <lb ed="X" n="0361c23"/><lb ed="R109" n="0811a03"/>所订净土圣贤录。皆净业正笵。斯二居士者。在家念 <lb ed="X" n="0361c24"/><lb ed="R109" n="0811a04"/><persName>佛</persName>。真切修持。法门之柱石也。日来拙刻莲宗九祖传 <pb ed="X" xml:id="X62.1184.0362a" n="0362a"/> <lb ed="X" n="0362a01"/><lb ed="R109" n="0811a05"/>略。欲使莲宗正派源流。有所依凭。而为文甚少。最简 <lb ed="X" n="0362a02"/><lb ed="R109" n="0811a06"/>矣。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0362a03"/><lb ed="R109" n="0811a07"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0362a0301">为法为人。以何为先<note place="inline">七十四</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0362a04"/><lb ed="R109" n="0811a08"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0362a0401">先为自<anchor xml:id="nkr_note_add_0362a0401" n="0362a0401"/><anchor xml:id="beg0362a0401" n="0362a0401"/>己<anchor xml:id="end0362a0401"/>。何以故。若不先为自<anchor xml:id="nkr_note_add_0362a0402" n="0362a0402"/><anchor xml:id="beg0362a0402" n="0362a0402"/>己<anchor xml:id="end0362a0402"/>。使<anchor xml:id="nkr_note_add_0362a0403" n="0362a0403"/><anchor xml:id="beg0362a0403" n="0362a0403"/>己<anchor xml:id="end0362a0403"/>通达。安能为 <lb ed="X" n="0362a05"/><lb ed="R109" n="0811a09"/>法为人。不但不能为法为人。实多误法误人。幷自误 <lb ed="X" n="0362a06"/><lb ed="R109" n="0811a10"/>不少。<persName>佛</persName>法大事。八十老翁入场屋。不是小儿戏。不可 <lb ed="X" n="0362a07"/><lb ed="R109" n="0811a11"/>不知也。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0362a08"/><lb ed="R109" n="0811a12"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0362a0801">好为人师。幷非恶意。何以有过<note place="inline">七十五</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0362a09"/><lb ed="R109" n="0811a13"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0362a0901">好为者。实自用自专。未曾明白。而自以为明白者也。 <lb ed="X" n="0362a10"/><lb ed="R109" n="0811a14"/>所以有过。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0362a11"/><lb ed="R109" n="0811a15"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0362a1101">出家受戒。不必言矣。在家男女。入道如何<note place="inline">七十六</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0362a12"/><lb ed="R109" n="0811a16"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0362a1201"><anchor xml:id="nkr_note_add_0362a1201" n="0362a1201"/><anchor xml:id="beg0362a1201" n="0362a1201"/>已<anchor xml:id="end0362a1201"/>发正信正愿。即当先受三皈。行之既熟。当自<anchor xml:id="nkr_note_add_0362a1202" n="0362a1202"/><anchor xml:id="beg0362a1202" n="0362a1202"/>己<anchor xml:id="end0362a1202"/>发 <lb ed="X" n="0362a13"/><lb ed="R109" n="0811a17"/>心。进受五戒。但先当择有出家明师。方可求受。其菩 <lb ed="X" n="0362a14"/><lb ed="R109" n="0811a18"/>萨戒。准梵网经十重四十八轻者。正是菩萨戒相。必 <lb ed="X" n="0362a15"/><lb ed="R109" n="0811b01"/>自<anchor xml:id="nkr_note_add_0362a1501" n="0362a1501"/><anchor xml:id="beg0362a1501" n="0362a1501"/>己<anchor xml:id="end0362a1501"/>敬发大心。切不可趁其高兴。随人上下而受<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0362a16"/><lb ed="R109" n="0811b02"/>戒。此时受戒之际。第一要紧慇重心。恭敬心。千生难 <lb ed="X" n="0362a17"/><lb ed="R109" n="0811b03"/>遇心。发大菩提心。断不可草草轻听时下怂恿之语。 <lb ed="X" n="0362a18"/><lb ed="R109" n="0811b04"/>彼引经引古。俱非时之说也。其式叉摩那。以讹传讹。 <lb ed="X" n="0362a19"/><lb ed="R109" n="0811b05"/>无人指正。可歎也。不肖狂言若是者。非阻其勝缘。实 <lb ed="X" n="0362a20"/><lb ed="R109" n="0811b06"/>激发其勝心而成此勝缘耳<note place="inline">式叉摩那出家众也今以处女当之故云讹</note>。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0362a21"/><lb ed="R109" n="0811b07"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0362a2101">倘不受皈戒。还可修行否<note place="inline">七十七</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0362a22"/><lb ed="R109" n="0811b08"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0362a2201">亦可修行。但应明白不受之故。既合正理则可。不然 <lb ed="X" n="0362a23"/><lb ed="R109" n="0811b09"/>观经云。受持三皈。具足众戒。是为净业正因。不肖更 <lb ed="X" n="0362a24"/><lb ed="R109" n="0811b10"/>有一言。若女人欲受归戒者。不妨请师至家。堂十设 <pb ed="X" xml:id="X62.1184.0362b" n="0362b"/> <lb ed="X" n="0362b01"/><lb ed="R109" n="0811b11"/>座敬受。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0362b02"/><lb ed="R109" n="0811b12"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0362b0201">净土十要西方合论。後载纪梦一篇。是事甚奇<note place="inline">七 <lb ed="X" n="0362b03"/><lb ed="R109" n="0811b13"/>十八</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0362b04"/><lb ed="R109" n="0811b14"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0362b0401">奇不奇。姑置。末後一则语。宜志之。中郞曰。吾不图乐 <lb ed="X" n="0362b05"/><lb ed="R109" n="0811b15"/>之至此极也。使吾生时严持戒律尙不至此。大都乘 <lb ed="X" n="0362b06"/><lb ed="R109" n="0811b16"/>戒俱急。生品最高。次戒急。生最稳。若有乘无戒。多为 <lb ed="X" n="0362b07"/><lb ed="R109" n="0811b17"/>业力所牵。流入八部鬼神众去。余亲见同人矣。弟般 <lb ed="X" n="0362b08"/><lb ed="R109" n="0811b18"/>若气分颇深。戒定力甚少。夫悟理不能生戒定。亦狂 <lb ed="X" n="0362b09"/><lb ed="R109" n="0812a01"/>慧也。归五浊。趁强健。实悟实修。兼持净愿。勤行方便。 <lb ed="X" n="0362b10"/><lb ed="R109" n="0812a02"/>怜愍一切。不久自有良晤。一入他途。可怖可畏。如不 <lb ed="X" n="0362b11"/><lb ed="R109" n="0812a03"/>能持戒。有龙树六斋法见存。遵而行之。杀戒尤急。寄 <lb ed="X" n="0362b12"/><lb ed="R109" n="0812a04"/>语同学。未有日启鸾刀。口贪滋味。而能生淸泰者也。 <lb ed="X" n="0362b13"/><lb ed="R109" n="0812a05"/>虽说法如雲如雨。何益于事。此则是真语实语。真可 <lb ed="X" n="0362b14"/><lb ed="R109" n="0812a06"/>谓助扬<persName>佛</persName>化者也。宜志之。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0362b15"/><lb ed="R109" n="0812a07"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0362b1501">观经云。读诵大乘。然大乘经典甚夥。当读何经为 <lb ed="X" n="0362b16"/><lb ed="R109" n="0812a08"/>要<note place="inline">七十九</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0362b17"/><lb ed="R109" n="0812a09"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0362b1701">读诵大乘者。三经而外。常诵花严圆觉最勝。其馀随 <lb ed="X" n="0362b18"/><lb ed="R109" n="0812a10"/>力可耳。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0362b19"/><lb ed="R109" n="0812a11"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0362b1901">当读经时。要解義。抑直读<note place="inline">八十</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0362b20"/><lb ed="R109" n="0812a12"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0362b2001">庞居士偈云。读经须解義。解義即修行。若依了義学。 <lb ed="X" n="0362b21"/><lb ed="R109" n="0812a13"/>即入涅槃城。但正读时。不必停声解義。读时且取熟。 <lb ed="X" n="0362b22"/><lb ed="R109" n="0812a14"/>待定静之候。随摘一文一句。细味其意。或再取善解。 <lb ed="X" n="0362b23"/><lb ed="R109" n="0812a15"/>参而会之。久之自有会得处。即所谓解義也。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0362b24"/><lb ed="R109" n="0812a16"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0362b2401">金刚经为世所重。何不入常诵之例<note place="inline">八十一</note>。</p></sp> <pb ed="X" xml:id="X62.1184.0362c" n="0362c"/> <lb ed="X" n="0362c01"/><lb ed="R109" n="0812a17"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0362c0101">世人诵经修行此经者。比比皆是。想因见过壇经。谓 <lb ed="X" n="0362c02"/><lb ed="R109" n="0812a18"/>五祖示人云。熟读金刚经。能明心见性故耳。然古今 <lb ed="X" n="0362c03"/><lb ed="R109" n="0812b01"/>来诵经者甚多。而有会于心者绝少。何也。據不省看 <lb ed="X" n="0362c04"/><lb ed="R109" n="0812b02"/>来。无他。但为註解所误。纵有悟处。俱是识情计度。非 <lb ed="X" n="0362c05"/><lb ed="R109" n="0812b03"/>真悟也。殊不知金刚经。但熟读。忽尔会得。毕竟有个 <lb ed="X" n="0362c06"/><lb ed="R109" n="0812b04"/>入处。故五祖云云耳。然此意未易与人道也。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0362c07"/><lb ed="R109" n="0812b05"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0362c0701">一切经典。註者甚多。俱误人耶<note place="inline">八十二</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0362c08"/><lb ed="R109" n="0812b06"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0362c0801">噫。此何说也。各有機宜。不可一例。花严经。则有淸凉 <lb ed="X" n="0362c09"/><lb ed="R109" n="0812b07"/>疏抄。花严合论。圆觉。则有圭峰略疏。淸凉国师。千古 <lb ed="X" n="0362c10"/><lb ed="R109" n="0812b08"/>正解。若倦于烦长。即观合论。李长者。提唱十住初心。 <lb ed="X" n="0362c11"/><lb ed="R109" n="0812b09"/>便成正觉。诚哉是言也。圭峰禅师所解圆觉略疏一 <lb ed="X" n="0362c12"/><lb ed="R109" n="0812b10"/>种。简而详到。妙品也。其馀他经註解。不及备说。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0362c13"/><lb ed="R109" n="0812b11"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0362c1301">念<persName>佛</persName>本极要好。忽有人非理相加。及意外事。横生 <lb ed="X" n="0362c14"/><lb ed="R109" n="0812b12"/>触恼。不能不动嗔心。奈何<note place="inline">八十三</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0362c15"/><lb ed="R109" n="0812b13"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0362c1501">或念无常而自觉。或咎恶业之自招。或怜愍彼人之 <lb ed="X" n="0362c16"/><lb ed="R109" n="0812b14"/>愚痴。或保护自<anchor xml:id="nkr_note_add_0362c1601" n="0362c1601"/><anchor xml:id="beg0362c1601" n="0362c1601"/>己<anchor xml:id="end0362c1601"/>之正念。寒山子偈云。嗔是心中火。 <lb ed="X" n="0362c17"/><lb ed="R109" n="0812b15"/>能烧功德林。欲行菩萨道。忍辱护嗔心。诚如是一切 <lb ed="X" n="0362c18"/><lb ed="R109" n="0812b16"/>逆境。冰消瓦解。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0362c19"/><lb ed="R109" n="0812b17"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0362c1901">念<persName>佛</persName>本求脱離。忽有种种顺境美缘。前来缠缚。如 <lb ed="X" n="0362c20"/><lb ed="R109" n="0812b18"/>何即是<note place="inline">八十四</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0362c21"/><lb ed="R109" n="0813a01"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0362c2101">当先<g ref="#CB15111">觑</g>破一切顺境美缘。不是好事。赚杀人也。吾以 <lb ed="X" n="0362c22"/><lb ed="R109" n="0813a02"/><name role="" type="person">极乐世界</name>阿弥陀<persName>佛</persName>比之。扯淡得极。我方厌之恶之。 <lb ed="X" n="0362c23"/><lb ed="R109" n="0813a03"/>何贪爱之有哉。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0362c24"/><lb ed="R109" n="0813a04"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0362c2401">出家人。若得顺境美缘。正好绍隆<persName>佛</persName>法。不可与在 <pb ed="X" xml:id="X62.1184.0363a" n="0363a"/> <lb ed="X" n="0363a01"/><lb ed="R109" n="0813a05"/>家同论<note place="inline">八十五</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0363a02"/><lb ed="R109" n="0813a06"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0363a0201">绍隆<persName>佛</persName>法。谈何容易。好心出家者。自应思之。深思之。 <lb ed="X" n="0363a03"/><lb ed="R109" n="0813a07"/>将一切顺境美缘。安置妥贴。莫错因果。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0363a04"/><lb ed="R109" n="0813a08"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0363a0401">在家人造业营生。今皈依三宝念<persName>佛</persName>。恐于理不合。 <lb ed="X" n="0363a05"/><lb ed="R109" n="0813a09"/>如何而可<note place="inline">八十六</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0363a06"/><lb ed="R109" n="0813a10"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0363a0601">此事又在当人自<anchor xml:id="nkr_note_add_0363a0601" n="0363a0601"/><anchor xml:id="beg0363a0601" n="0363a0601"/>己<anchor xml:id="end0363a0601"/>善为调度。因人之境界。各各不 <lb ed="X" n="0363a07"/><lb ed="R109" n="0813a11"/>同。难作一定之说。造业以害命为最。若其造业营生。 <lb ed="X" n="0363a08"/><lb ed="R109" n="0813a12"/>于中大有积功积德之利。今且不论。大约明知而故 <lb ed="X" n="0363a09"/><lb ed="R109" n="0813a13"/>犯。恶业累累。心云何安。如将家事去阔就狭。别图生 <lb ed="X" n="0363a10"/><lb ed="R109" n="0813a14"/>理。能使不致饥冻。即脱去造业二字。岂不美乎。贫富 <lb ed="X" n="0363a11"/><lb ed="R109" n="0813a15"/>在于天命。不可惑也。念<persName>佛</persName>乃生死大事。不可误也。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0363a12"/><lb ed="R109" n="0813a16"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0363a1201">念<persName>佛</persName>不得一心。再乞一言开导<note place="inline">八十七</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0363a13"/><lb ed="R109" n="0813a17"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0363a1301">每见念<persName>佛</persName>。未必六时无间。念一时。不过一二枝香而 <lb ed="X" n="0363a14"/><lb ed="R109" n="0813a18"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0363a1401" n="0363a1401"/><anchor xml:id="beg0363a1401" n="0363a1401"/>已<anchor xml:id="end0363a1401"/>。纵有他事。预先安排好了。然後念<persName>佛</persName>。心中既无所 <lb ed="X" n="0363a15"/><lb ed="R109" n="0813b01"/>事。即可一万个不管。于是坐下蒲团。提起精神。紧紧 <lb ed="X" n="0363a16"/><lb ed="R109" n="0813b02"/>促促。一念贯注于<persName>佛</persName>。一句一句。不令鬆隙。这一二枝 <lb ed="X" n="0363a17"/><lb ed="R109" n="0813b03"/>香何难不得一心。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0363a18"/><lb ed="R109" n="0813b04"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0363a1801">随常念<persName>佛</persName>。亦欲一心。而不可得。再乞一言开导<note place="inline">八 <lb ed="X" n="0363a19"/><lb ed="R109" n="0813b05"/>十八</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0363a20"/><lb ed="R109" n="0813b06"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0363a2001">此之一心。与前问之一心。作两样讲法何也。前者只 <lb ed="X" n="0363a21"/><lb ed="R109" n="0813b07"/>要一切不管。少不得一心矣。是无事分心之一心也。 <lb ed="X" n="0363a22"/><lb ed="R109" n="0813b08"/>然人皆不免有事。有事。安得不管。预为安排。只可暂 <lb ed="X" n="0363a23"/><lb ed="R109" n="0813b09"/>智。岂能安排随常时乎。若然有事动念。即不得一心 <lb ed="X" n="0363a24"/><lb ed="R109" n="0813b10"/>者。则永无常得一心之时矣。岂理也哉。当知不二其 <pb ed="X" xml:id="X62.1184.0363b" n="0363b"/> <lb ed="X" n="0363b01"/><lb ed="R109" n="0813b11"/>心者。亦一心之谓也。何谓不二其心。任他多般事来。 <lb ed="X" n="0363b02"/><lb ed="R109" n="0813b12"/>半各动念酬应。安排打算。而我之念<persName>佛</persName>求生净土之 <lb ed="X" n="0363b03"/><lb ed="R109" n="0813b13"/>心。勇猛坚固。不动不摇。有事亦如是。无事亦如是。不 <lb ed="X" n="0363b04"/><lb ed="R109" n="0813b14"/>增不减。是为不二其心。不二其心者。一心也。是有事 <lb ed="X" n="0363b05"/><lb ed="R109" n="0813b15"/>分心之一心也。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0363b06"/><lb ed="R109" n="0813b16"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0363b0601">前蒙开导。极为条畅。然止是有一心之一心。未是 <lb ed="X" n="0363b07"/><lb ed="R109" n="0813b17"/>无一心之一心。究非真契一心之理<note place="inline">八十九</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0363b08"/><lb ed="R109" n="0813b18"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0363b0801">若以无一心。为真契一心之理者。汝落断见矣。汝岂 <lb ed="X" n="0363b09"/><lb ed="R109" n="0814a01"/>不知有见无见。亦有亦无见。非有非无见。皆戏论也。 <lb ed="X" n="0363b10"/><lb ed="R109" n="0814a02"/>吾今不管有见无见。非有非无见。亦有亦无见。只管 <lb ed="X" n="0363b11"/><lb ed="R109" n="0814a03"/>念<persName>佛</persName>求生净土。幷且不见有。不见无。不见非有非无。 <lb ed="X" n="0363b12"/><lb ed="R109" n="0814a04"/>不见亦有亦无。只见念<persName>佛</persName>求生净土之心。了了不可 <lb ed="X" n="0363b13"/><lb ed="R109" n="0814a05"/>得。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0363b14"/><lb ed="R109" n="0814a06"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0363b1401">人生根性不一。云何而得同归正道<note place="inline">九十</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0363b15"/><lb ed="R109" n="0814a07"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0363b1501">学道者。少不得明师善友。且明师善友。须择作家。古 <lb ed="X" n="0363b16"/><lb ed="R109" n="0814a08"/>语云。打头不遇作家。到老终成古董。关系一生道业。 <lb ed="X" n="0363b17"/><lb ed="R109" n="0814a09"/>不亦重乎。古人遇著作家师匠。便忘命依从。故易归 <lb ed="X" n="0363b18"/><lb ed="R109" n="0814a10"/>正道。工夫易成。今人轻忽师友。绝无求道之心。顺其 <lb ed="X" n="0363b19"/><lb ed="R109" n="0814a11"/>行为。则周旋往返。稍一逆之。则远而避去。故明正道 <lb ed="X" n="0363b20"/><lb ed="R109" n="0814a12"/>者尟矣。工夫之说。尙可问乎。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0363b21"/><lb ed="R109" n="0814a13"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0363b2101">东坡平日携弥陀像行。可谓切矣。何以不往生<note place="inline">九 <lb ed="X" n="0363b22"/><lb ed="R109" n="0814a14"/>十一</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0363b23"/><lb ed="R109" n="0814a15"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0363b2301">昔日东坡居士。绘弥陀像一轴。人问之曰。此轼西方 <lb ed="X" n="0363b24"/><lb ed="R109" n="0814a16"/>公據也。其愿生极乐之心。亦可见矣。但临终之际。有 <pb ed="X" xml:id="X62.1184.0363c" n="0363c"/> <lb ed="X" n="0363c01"/><lb ed="R109" n="0814a17"/><g ref="#CB15081">策</g>以西方之事者。则曰。西方不无。然个裡著力不得。 <lb ed="X" n="0363c02"/><lb ed="R109" n="0814a18"/>因而遂不闻其往生焉。嗟乎。正当著力之时。而反云 <lb ed="X" n="0363c03"/><lb ed="R109" n="0814b01"/>著力不得居士误耶。为揆其情。缘东坡是大才子。<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0363c04"/><lb ed="R109" n="0814b02"/>家言。见过不少。以为必得圆妙之法。方推高手。若老 <lb ed="X" n="0363c05"/><lb ed="R109" n="0814b03"/>实念<persName>佛</persName>。与愚夫愚妇何异。似有不甘之意。其奈圆妙 <lb ed="X" n="0363c06"/><lb ed="R109" n="0814b04"/>处。平日不曾打彻。此时勉强张罗。乃只见得个裡著 <lb ed="X" n="0363c07"/><lb ed="R109" n="0814b05"/>力不得耳。念<persName>佛</persName>人。临终往生。平平实实。一心念<persName>佛</persName>最 <lb ed="X" n="0363c08"/><lb ed="R109" n="0814b06"/>好。若好奇好勝。所谓弄巧成拙。东坡居士。可为龟鉴。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0363c09"/><lb ed="R109" n="0814b07"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0363c0901">念<persName>佛</persName>人。命欲终时。不见瑞应。转生疑虑。其应如何 <lb ed="X" n="0363c10"/><lb ed="R109" n="0814b08"/><note place="inline">九十二</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0363c11"/><lb ed="R109" n="0814b09"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0363c1101">临终瑞应者。自知时至。自见莲花。天乐迎空。异香满 <lb ed="X" n="0363c12"/><lb ed="R109" n="0814b10"/>室等。斯乃感应道交。显现其间。但或隐或显。未可定 <lb ed="X" n="0363c13"/><lb ed="R109" n="0814b11"/>也。须知因真则果实。不必疑虑。此时只应放开一切 <lb ed="X" n="0363c14"/><lb ed="R109" n="0814b12"/>念头。努力一心念<persName>佛</persName>。临终念<persName>佛</persName>猛利。十恶罪人。尙能 <lb ed="X" n="0363c15"/><lb ed="R109" n="0814b13"/>往生净土。何况平素发愿修行念<persName>佛</persName>者哉。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0363c16"/><lb ed="R109" n="0814b14"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0363c1601">净业行人终时往生不往生可决否<note place="inline">九十三</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0363c17"/><lb ed="R109" n="0814b15"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0363c1701">大段要看他平生行业。據因论果。此为一定之法。若 <lb ed="X" n="0363c18"/><lb ed="R109" n="0814b16"/>就临终境界决者。瑞应现前。自不必说。然要与修多 <lb ed="X" n="0363c19"/><lb ed="R109" n="0814b17"/>罗合者是。若错杂不伦。虽好亦非也。统而言之。大抵 <lb ed="X" n="0363c20"/><lb ed="R109" n="0814b18"/>正念分明者。必有一种淸明自在作得主底气象。决 <lb ed="X" n="0363c21"/><lb ed="R109" n="0815a01"/>不委靡不振。时淸时浑底境界也。但见翛然撒手。岂 <lb ed="X" n="0363c22"/><lb ed="R109" n="0815a02"/>似油漧火尽。不肖本师和尙临终。实有如是高致。是 <lb ed="X" n="0363c23"/><lb ed="R109" n="0815a03"/>不肖亲眼见来者。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0363c24"/><lb ed="R109" n="0815a04"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0363c2401">平生行业。大有前後美恶不同者。如何取准<note place="inline">九十四</note>。</p></sp> <pb ed="X" xml:id="X62.1184.0364a" n="0364a"/> <lb ed="X" n="0364a01"/><lb ed="R109" n="0815a05"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0364a0101">不论前美後恶前恶後美。但以末後一段修行为准。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0364a02"/><lb ed="R109" n="0815a06"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0364a0201">净业门头。有魔事否<note place="inline">九十五</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0364a03"/><lb ed="R109" n="0815a07"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0364a0301">岂无魔事。行人被他所误者少。自误者多。不虚心自 <lb ed="X" n="0364a04"/><lb ed="R109" n="0815a08"/>省。不为道亲贤。内具掩饰过咎肚肠。外强作修行颜 <lb ed="X" n="0364a05"/><lb ed="R109" n="0815a09"/>面。此之自误。皆名魔事。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0364a06"/><lb ed="R109" n="0815a10"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0364a0601">念<persName>佛</persName>修行。固是好事。然年轻女。人非所宜也<note place="inline">九十六</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0364a07"/><lb ed="R109" n="0815a11"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0364a0701">修行一事。一切众生共之。无有不宜者。言一切众生。 <lb ed="X" n="0364a08"/><lb ed="R109" n="0815a12"/>则飞禽走兽。地狱饿鬼等。幷在其中。菩萨随类化身。 <lb ed="X" n="0364a09"/><lb ed="R109" n="0815a13"/>常在飞禽走兽地狱饿鬼之内。教化众生。令成<persName>佛</persName>道。 <lb ed="X" n="0364a10"/><lb ed="R109" n="0815a14"/>岂非无有不宜者乎。我等居人伦之内。为男为女。为 <lb ed="X" n="0364a11"/><lb ed="R109" n="0815a15"/>僧为俗。为老为少。皆极宜修行。极宜趁早修行。何也。 <lb ed="X" n="0364a12"/><lb ed="R109" n="0815a16"/>若飞禽走兽等。罪障深重。修行难。人道修行易。不于 <lb ed="X" n="0364a13"/><lb ed="R109" n="0815a17"/>易时修行。错过可惜。如谓女人年轻。不宜修行者。非 <lb ed="X" n="0364a14"/><lb ed="R109" n="0815a18"/>也。经中列听众。常有童女之名。童女岂非年轻者。<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0364a15"/><lb ed="R109" n="0815b01"/>宜之。而我等谓不宜。可乎。不过凡修行者。在家人。尤 <lb ed="X" n="0364a16"/><lb ed="R109" n="0815b02"/>当调处合法。不宜任听庸流。随波逐浪。徒为无益。若 <lb ed="X" n="0364a17"/><lb ed="R109" n="0815b03"/>念<persName>佛</persName>一门。家中置前所开之经书。女不识字。男为解 <lb ed="X" n="0364a18"/><lb ed="R109" n="0815b04"/>说。随分思惟其義。谨守常课。频频发愿往生。外间如 <lb ed="X" n="0364a19"/><lb ed="R109" n="0815b05"/>有实有德者。请至家中。讲演一番。夫实有德者。彼为 <lb ed="X" n="0364a20"/><lb ed="R109" n="0815b06"/>法而来。决不误人修行。倘贫贱之家。于营生次忙裡 <lb ed="X" n="0364a21"/><lb ed="R109" n="0815b07"/>偷闲。随分念<persName>佛</persName>。频频发愿求生净土。不论富贵贫贱 <lb ed="X" n="0364a22"/><lb ed="R109" n="0815b08"/>男女老少。皆可念<persName>佛</persName>。极宜修行。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0364a23"/><lb ed="R109" n="0815b09"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0364a2301">念<persName>佛</persName>诵经家中不得安静。又不能净口。如何使得 <lb ed="X" n="0364a24"/><lb ed="R109" n="0815b10"/><note place="inline">九十七</note>。</p></sp> <pb ed="X" xml:id="X62.1184.0364b" n="0364b"/> <lb ed="X" n="0364b01"/><lb ed="R109" n="0815b11"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0364b0101">世间人情。唯银钱最关切。譬如这宗银钱能到我手。 <lb ed="X" n="0364b02"/><lb ed="R109" n="0815b12"/>而尙未到我手中。便时时忆想。从不觉不安静。而不 <lb ed="X" n="0364b03"/><lb ed="R109" n="0815b13"/>忆想者也。今念<persName>佛</persName>求生净土。便嫌不安静矣。所以然 <lb ed="X" n="0364b04"/><lb ed="R109" n="0815b14"/>者。念<persName>佛</persName>求生净土之心。不似银钱之关切故耳。不然。 <lb ed="X" n="0364b05"/><lb ed="R109" n="0815b15"/>就于不安静之间。时时忆念。有何不可。至于不能净 <lb ed="X" n="0364b06"/><lb ed="R109" n="0815b16"/>口者。若作<persName>佛</persName>事。断无不净口之理。今为修行。只因此 <lb ed="X" n="0364b07"/><lb ed="R109" n="0815b17"/>时未能净口。则不妨于未净口时。更修行起来。诵经 <lb ed="X" n="0364b08"/><lb ed="R109" n="0815b18"/>念<persName>佛</persName>。有何不可。道心一勇猛见得透。谁人不能净口 <lb ed="X" n="0364b09"/><lb ed="R109" n="0816a01"/>乎。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0364b10"/><lb ed="R109" n="0816a02"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0364b1001">三教同源。究竟其理如何。今在家学<persName>佛</persName>者。多阐扬 <lb ed="X" n="0364b11"/><lb ed="R109" n="0816a03"/>著作<note place="inline">九十八</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0364b12"/><lb ed="R109" n="0816a04"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0364b1201">如今初发信心通文墨者。开口必谈三教同源。然三 <lb ed="X" n="0364b13"/><lb ed="R109" n="0816a05"/>教者。各有门户。各有家法。各有至理。乌可同也。若至 <lb ed="X" n="0364b14"/><lb ed="R109" n="0816a06"/>理同者。释迦牟尼<persName>佛</persName>。于<name role="" type="person">周昭王</name>二十四年四月八日。 <lb ed="X" n="0364b15"/><lb ed="R109" n="0816a07"/>在中天竺国<name role="" type="person">净饭王</name>宫。初生下地之时。便一手指天。 <lb ed="X" n="0364b16"/><lb ed="R109" n="0816a08"/>一手指地。明白告言。天上天下。唯吾独尊。言独尊。可 <lb ed="X" n="0364b17"/><lb ed="R109" n="0816a09"/>知无有幷尊者矣。即可见<persName>佛</persName>之至理。实无有能同者。 <lb ed="X" n="0364b18"/><lb ed="R109" n="0816a10"/>此是了義说。不是不了義说。若说<persName>佛</persName>居其源。千流万 <lb ed="X" n="0364b19"/><lb ed="R109" n="0816a11"/>派。不出一源者。汝当于此细思之。归到一源处。纔可 <lb ed="X" n="0364b20"/><lb ed="R109" n="0816a12"/>名同。未到一源处。而只在千流万派处。岂不是异。何 <lb ed="X" n="0364b21"/><lb ed="R109" n="0816a13"/>可言同也。今且毋庸如此费词。楞严经云。一门超出 <lb ed="X" n="0364b22"/><lb ed="R109" n="0816a14"/><name role="" type="person">妙莊严路</name>。凡修一门。必由一门深入。今修念<persName>佛</persName>。即应 <lb ed="X" n="0364b23"/><lb ed="R109" n="0816a15"/>从念<persName>佛</persName>深入。且不许别门来杂。况三教耶。不肖尝云。 <lb ed="X" n="0364b24"/><lb ed="R109" n="0816a16"/>儒释二教。为学之道理。时时遇合。儒释所归之至理。 <pb ed="X" xml:id="X62.1184.0364c" n="0364c"/> <lb ed="X" n="0364c01"/><lb ed="R109" n="0816a17"/>有世间出世间之别也。不肖又言。三教同源之義。未 <lb ed="X" n="0364c02"/><lb ed="R109" n="0816a18"/>始无有。汝但到了<name role="" type="person">极乐世界</name>。不要说此间三教。即十 <lb ed="X" n="0364c03"/><lb ed="R109" n="0816b01"/>方无量世界。界界无量教门。尽在汝一个鼻孔中出 <lb ed="X" n="0364c04"/><lb ed="R109" n="0816b02"/>气。不为分外矣。我<persName>佛</persName>实有如是至理。备载群经。他书 <lb ed="X" n="0364c05"/><lb ed="R109" n="0816b03"/>无有也。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0364c06"/><lb ed="R109" n="0816b04"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0364c0601">三教同源。说亦无伤。何必苦苦辩之<note place="inline">九十九</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0364c07"/><lb ed="R109" n="0816b05"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0364c0701">元门外道。每窃<persName>佛</persName>家言。惑乱世人。大害也。儒与释。释 <lb ed="X" n="0364c08"/><lb ed="R109" n="0816b06"/>有助儒之益。而儒有利释之功。<persName>佛</persName>眼视之。分道扬镳。 <lb ed="X" n="0364c09"/><lb ed="R109" n="0816b07"/>固无碍也。唯是儒者。好心学<persName>佛</persName>。先因见得儒理渊源。 <lb ed="X" n="0364c10"/><lb ed="R109" n="0816b08"/>今三教同源一句。便谓<persName>佛</persName>理犹如是尔。于是不复精 <lb ed="X" n="0364c11"/><lb ed="R109" n="0816b09"/>研。遂失进修之阶位。终成曚昧。罔穷觉海之真源。致 <lb ed="X" n="0364c12"/><lb ed="R109" n="0816b10"/>使勝缘难就。彼岸多虚。乃三教同源之说误之也。故 <lb ed="X" n="0364c13"/><lb ed="R109" n="0816b11"/>不得<anchor xml:id="nkr_note_add_0364c1301" n="0364c1301"/><anchor xml:id="beg0364c1301" n="0364c1301"/>已<anchor xml:id="end0364c1301"/>而言之〇儒家之混沌。<persName>佛</persName>教之三灾。依稀相 <lb ed="X" n="0364c14"/><lb ed="R109" n="0816b12"/>似。大三灾到。一切壞尽。洞然无有。儒中大圣大贤。谅 <lb ed="X" n="0364c15"/><lb ed="R109" n="0816b13"/>非凡夫所作。是三界外果位中人。来此随类现身。化 <lb ed="X" n="0364c16"/><lb ed="R109" n="0816b14"/>人度世耳。本不沦没。故不可槪言堕落。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0364c17"/><lb ed="R109" n="0816b15"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX62p0364c1701">净土法门。念<persName>佛</persName>往生修持大意。略明于是矣。其中 <lb ed="X" n="0364c18"/><lb ed="R109" n="0816b16"/>再撮精要。必令雅俗幷赏。有目皆睹<note place="inline">一百</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0364c19"/><lb ed="R109" n="0816b17"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX62p0364c1901">寻常讲说。净土多曰信行愿。最为紧要。據我看来。古 <lb ed="X" n="0364c20"/><lb ed="R109" n="0816b18"/>人提出欣厌二门。此欣厌二字。尤为紧要也。然犹未 <lb ed="X" n="0364c21"/><lb ed="R109" n="0817a01"/>也。若不认真。虽欣厌亦空谈也。故知欣厌而复加之 <lb ed="X" n="0364c22"/><lb ed="R109" n="0817a02"/>以认真。可谓紧要中之紧要。真为精要者矣。何谓欣。 <lb ed="X" n="0364c23"/><lb ed="R109" n="0817a03"/>欣者欣慕也。欣慕念<persName>佛</persName>。欣慕西方。苟能欣慕。心必切。 <lb ed="X" n="0364c24"/><lb ed="R109" n="0817a04"/>何谓厌。厌者厌離也。厌離娑婆。厌離生死。苟能厌離。 <pb ed="X" xml:id="X62.1184.0365a" n="0365a"/> <lb ed="X" n="0365a01"/><lb ed="R109" n="0817a05"/>心必远。欣慕必厌離。厌離必欣慕。未有厌離而不欣 <lb ed="X" n="0365a02"/><lb ed="R109" n="0817a06"/>慕。欣慕而不厌離者也。唯其欣慕之极。则所谓信也。 <lb ed="X" n="0365a03"/><lb ed="R109" n="0817a07"/>信必真。所谓行也。行必专。所谓愿也。愿必实。若其欣 <lb ed="X" n="0365a04"/><lb ed="R109" n="0817a08"/>慕不极。厌離不极。则虽信也信必浅。虽行也行必浮。 <lb ed="X" n="0365a05"/><lb ed="R109" n="0817a09"/>虽愿也愿必疏。故欲劝人发真信。修专行。立实愿者。 <lb ed="X" n="0365a06"/><lb ed="R109" n="0817a10"/>先须开欣厌二门。令他于念<persName>佛</persName>求生西方之事。欣慕 <lb ed="X" n="0365a07"/><lb ed="R109" n="0817a11"/>之极。于娑婆五浊恶世生死海中。厌離之极。然後真 <lb ed="X" n="0365a08"/><lb ed="R109" n="0817a12"/>信以发起。专行以纯熟。实愿以成就。再<g ref="#CB15081">策</g>以认真修 <lb ed="X" n="0365a09"/><lb ed="R109" n="0817a13"/>习。如此念<persName>佛</persName>。未有不往生者也。此言不为深细。亦不 <lb ed="X" n="0365a10"/><lb ed="R109" n="0817a14"/>粗浅。于理不为详密。亦不渗漏。其亦可以雅俗幷赏 <lb ed="X" n="0365a11"/><lb ed="R109" n="0817a15"/>有目皆睹矣乎。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0365a12"/><lb ed="R109" n="0817a16"/><p xml:id="pX62p0365a1201">问答<anchor xml:id="nkr_note_add_0365a1201" n="0365a1201"/><anchor xml:id="beg0365a1201" n="0365a1201"/>已<anchor xml:id="end0365a1201"/>。至心迴向。敬说偈言。</p> <lb ed="X" n="0365a13"/><lb ed="R109" n="0817a17"/><lg type="regular" xml:id="lgX62p0365a1301"><l>我以大悲心</l><l>阐扬念<persName>佛</persName>法</l><l>仰祈三宝尊</l> <lb ed="X" n="0365a14"/><lb ed="R109" n="0817a18"/><l>慈悲加护我</l><l>假此萤火光</l><l>化作智慧灯</l> <lb ed="X" n="0365a15"/><lb ed="R109" n="0817b01"/><l>照耀于世间</l><l>引之深念<persName>佛</persName></l><l>念<persName>佛</persName>愿往生</l> <lb ed="X" n="0365a16"/><lb ed="R109" n="0817b02"/><l>还来度含识</l><l>西方不退转</l><l>直至成菩提</l></lg> <lb ed="X" n="0365a17"/><lb ed="R109" n="0817b03"/> <lb ed="X" n="0365a18"/><lb ed="R109" n="0817b04"/><cb:juan fun="close" n="1"><cb:jhead>念<persName>佛</persName>百问<note place="inline">终</note></cb:jhead></cb:juan></cb:div> <lb ed="X" n="0365a19"/> <lb ed="X" n="0365a20"/><cb:div type="xu"><cb:mulu type="序" level="1">No. 1184-C <g ref="#CB02494">跋</g></cb:mulu><head>No. 1184-C <lb ed="X" n="0365a21"/><lb ed="R109" n="0817a06"/> <g ref="#CB02494">跋</g></head> <lb ed="X" n="0365a22"/> <lb ed="X" n="0365a23"/><lb ed="R109" n="0817a07"/><p xml:id="pX62p0365a2301">水雲长老。梵行高洁。精研贝典。尤深净土法门。志气 <lb ed="X" n="0365a24"/><lb ed="R109" n="0817a08"/>闲澹。不事雕琢。真水雲若也。与予交最善。是书问答 <pb ed="X" xml:id="X62.1184.0365b" n="0365b"/> <lb ed="X" n="0365b01"/><lb ed="R109" n="0817a09"/>百则。提唱莲宗。皆是脚踏实地。从正知正见流出。剖 <lb ed="X" n="0365b02"/><lb ed="R109" n="0817a10"/>疑辨惑。切当今时。上秉<persName>佛</persName>祖宗旨。不违毫发。固末法 <lb ed="X" n="0365b03"/><lb ed="R109" n="0817a11"/>之津樑。至于出语直截。立意圆正。具眼者必能鉴诸。 <lb ed="X" n="0365b04"/><lb ed="R109" n="0817a12"/>可不待予赘。</p><p xml:id="pX62p0365b0406" cb:place="inline">道光乙酉良月既朢宝严学人贝墉谨 <lb ed="X" n="0365b05"/><lb ed="R109" n="0817a13"/><g ref="#CB02494">跋</g>于四色莲居之南窗</p></cb:div> </body> <back> <cb:div type="apparatus"> <head>挍注</head> <p> <app from="#beg0355b1601" to="#end0355b1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0355c0801" to="#end0355c0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0355c2301" to="#end0355c2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0356a0501" to="#end0356a0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app> <app from="#beg0356a0801" to="#end0356a0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app> <app from="#beg0356a0901" to="#end0356a0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app> <app from="#beg0356a1101" to="#end0356a1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app> <app from="#beg0356b0101" to="#end0356b0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0356c0301" to="#end0356c0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0357a0701" to="#end0357a0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">士</lem><rdg wit="#wit.orig">土</rdg></app> <app from="#beg0357a1001" to="#end0357a1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">蘗</lem><rdg wit="#wit.orig">蘖</rdg></app> <app from="#beg0357a1101" to="#end0357a1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">蘗</lem><rdg wit="#wit.orig">蘖</rdg></app> <app from="#beg0357a1301" to="#end0357a1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">蘗</lem><rdg wit="#wit.orig">蘖</rdg></app> <app from="#beg0357b0601" to="#end0357b0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0357b0602" to="#end0357b0602"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0357b1501" to="#end0357b1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0358a0501" to="#end0358a0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0358a0502" to="#end0358a0502"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">但</rdg></app> <app from="#beg0358b1201" to="#end0358b1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">敛</lem><rdg wit="#wit.orig">敛</rdg></app> <app from="#beg0358c0401" to="#end0358c0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0359b0301" to="#end0359b0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0359c0701" to="#end0359c0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">但</rdg></app> <app from="#beg0359c1401" to="#end0359c1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0360a2201" to="#end0360a2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0360b0501" to="#end0360b0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">谄</lem><rdg wit="#wit.orig">谄</rdg></app> <app from="#beg0360c1701" to="#end0360c1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0360c2001" to="#end0360c2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0361a0401" to="#end0361a0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">但</rdg></app> <app from="#beg0361a1301" to="#end0361a1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0361b0401" to="#end0361b0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0361b1201" to="#end0361b1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0361b1202" to="#end0361b1202"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0361c1501" to="#end0361c1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0361c2101" to="#end0361c2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">录</lem><rdg wit="#wit.orig">缘</rdg></app> <app from="#beg0362a0401" to="#end0362a0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0362a0402" to="#end0362a0402"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0362a0403" to="#end0362a0403"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0362a1201" to="#end0362a1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0362a1202" to="#end0362a1202"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0362a1501" to="#end0362a1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0362c1601" to="#end0362c1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0363a0601" to="#end0363a0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0363a1401" to="#end0363a1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0364c1301" to="#end0364c1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0365a1201" to="#end0365a1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> </p> </cb:div> <cb:div type="add-notes"> <head>新增挍注</head> <p> <note n="0355b1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0355b1601">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0355c0801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0355c0801">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0355c2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0355c2301">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0356a0501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0356a0501">［－］【CB】，一【卍续】</note> <note n="0356a0801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0356a0801">［－］【CB】，一【卍续】</note> <note n="0356a0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0356a0901">［－］【CB】，一【卍续】</note> <note n="0356a1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0356a1101">［－］【CB】，一【卍续】</note> <note n="0356b0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0356b0101">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0356c0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0356c0301">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0357a0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0357a0701">士【CB】，土【卍续】</note> <note n="0357a1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0357a1001">蘗【CB】，蘖【卍续】</note> <note n="0357a1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0357a1101">蘗【CB】，蘖【卍续】</note> <note n="0357a1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0357a1301">蘗【CB】，蘖【卍续】</note> <note n="0357b0601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0357b0601">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0357b0602" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0357b0602">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0357b1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0357b1501">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0358a0501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0358a0501">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0358a0502" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0358a0502">但【CB】，但【卍续】</note> <note n="0358b1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0358b1201">敛【CB】，敛【卍续】</note> <note n="0358c0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0358c0401">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0359b0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0359b0301">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0359c0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0359c0701">但【CB】，但【卍续】</note> <note n="0359c1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0359c1401">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0360a2201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0360a2201">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0360b0501" resp="#resp2" type="add" cb:note_key="X62.0360b05.17" target="#nkr_note_add_0360b0501">谄【CB】，谄【卍续】</note> <note n="0360c1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0360c1701">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0360c2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0360c2001">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0361a0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0361a0401">但【CB】，但【卍续】</note> <note n="0361a1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0361a1301">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0361b0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0361b0401">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0361b1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0361b1201">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0361b1202" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0361b1202">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0361c1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0361c1501">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0361c2101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0361c2101">录【CB】，缘【卍续】</note> <note n="0362a0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0362a0401">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0362a0402" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0362a0402">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0362a0403" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0362a0403">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0362a1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0362a1201">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0362a1202" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0362a1202">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0362a1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0362a1501">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0362c1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0362c1601">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0363a0601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0363a0601">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0363a1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0363a1401">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0364c1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0364c1301">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0365a1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0365a1201">已【CB】，巳【卍续】</note> </p> </cb:div> </back></text></TEI>